در این راستا مجید محمدی شکیب، مدیر عامل شرکت توسعه و عمران امید و کارشناس حوزه بورس و مسکن در خصوص راهکارهایی که دولت می تواند کاهش رکود را در حوزه مسکن رقم بزند طی گفتگویی با «بازار» توضیح می دهد.

کاری که دولت می‌ تواند انجام دهد، این است که وام‌ های متناسب با قیمت مسکن و با بهره‌ های کم و زمان طولانی به متقاضیان ارائه دهد، وامی که حداقل بتواند ۴۰ تا ۵۰ درصد هزینه مسکن را برای خریداران پوشش بدهد، همچنین در زمینه فرهنگ سازی باید الگوی مصرف را در میان نسل جوان اصلاح کند و مردم را به سمت متراژ های کم تر ببرد

* مدتی است که کارشناسان حوزه مسکن این حوزه را گرفتار رکود معرفی می کنند، به نظرتان چه ‌ساز و کاری باید در نظر گرفته شود تا این صنعت از رکود خارج شود؟

علت اصلی رکود بازار مسکن افزایش بی‌ حد و حصر قیمت‌ ها است. وقتی قیمت‌ ها به شدت بالا می‌ رود، توان مردم هم به همان میزان محدود می شود و بازار را گرفتار رکود می کند. بنابراین زمان می برد تا این قیمت‌ ها برای مردم عادی شود و دوباره اقبال به سمت خرید مسکن زیاد ‌شود.

برای خروج از رکود، دو راهکار وجود دارد. یکی راهکار کلان است که به دست دولت باید انجام شود. کاری که دولت می‌ تواند انجام دهد، این است که وام‌ های متناسب با قیمت مسکن و با بهره‌ های کم و زمان طولانی به متقاضیان ارائه دهد، وامی که حداقل بتواند ۴۰ تا ۵۰ درصد هزینه مسکن را برای خریداران پوشش بدهد. زمین ارزان یا رایگان در اختیار انبوه سازان قرار دهند. کار دیگری که دولت می‌ تواند انجام دهد، این است که در زمینه فرهنگ سازی، الگوی مصرف را به خصوص در میان نسل جوان اصلاح کند و مردم را به سمت متراژ های کم تر ببرد.

ما در شرکت امید، کاری که انجام می دهیم، فروش املاک مان به صورت اقساط است. ملک شرکت را در چهار گروه الف، ب، ج و د تعریف می‌ کنیم که این رتبه بندی بر اساس شرایط بازار و میزان پیشرفت است. بهترین شرایط آن ۲۰ درصد را به صورت نقد و الباقی را هم در اقساط ۳۰ ماهه دریافت می کنیم که ۱۰ درصد برای تحویل و ۱۰ درصد نیز در زمان انتقال سند دریافت می شود.  

همانطور که اشاره شد با توجه به اینکه شرکت توسعه و عمران امید خرید زمین را به صورت رقابتی انجام می دهد و فروش آن هم بر همین اساس با اقبال خوبی از سوی بازار و خریداران مواجه می شود. همچنین گاهی اوقات برای واحدهای تکمیل شده فروش حالت اجاره به شرط تملیک خواهد بود، چون اقساط طولانی مدت است و ملک را تحویل می‌ دهیم و خریداران مدت‌ ها از آن استفاده و همزمان قسط آن را پرداخت می‌ کنند. به طور کلی کاری که می‌ توانیم انجام دهیم ساخت واحد های ارزان قیمت با متراژ کم در مناطق محروم و فروش اقساطی است که بتوانیم از این رکود خارج شویم.

به طور طبیعی بازار پر نوسان و بدون ثبات مسکن منجر به این می شود که سرمایه‌ گذاران یا خریداران نتوانند تصمیم درست بگیرند و اغلب از خرید عقب‌ نشینی کنند که نتیجه آن باعث ایجاد رکود می‌ شود

* همچنان شاهد نوسانات ارزی و افزایش شدید قیمت مصالح ساختمانی هستیم، این مسائل چه تأثیری در این حوزه دارد؟

به طور طبیعی بازار پر نوسان و بدون ثبات منجر به این می شود که سرمایه‌ گذاران یا خریداران نتوانند تصمیم درست بگیرند و این اتفاق ریسک را بالا می‌ برد. در کار ما هم وقتی بازار نوسان دارد، قیمت تمام شده بالا می رود و به همان میزان نیز قیمت فروش افزایش می یابد.

این اتفاق باعث می‌ شود که خریداران از خرید عقب‌ نشینی کنند و رکود ایجاد می‌ شود؛ ولی مسکن به این دلیل که یک سرمایه‌ گذاری طولانی مدت است و از زمانی که زمین را خریداری می کنیم تا تحویل دهیم دو سال زمان می برد خیلی اوقات این رکود را طی می‌ کند و دوباره در سیکل بعدی که رشد قیمت بروز می‌ کند، محصولات آماده می‌ شود و می توانیم آن را بفروشیم؛ بنابراین این مشکلات چندان بر روی فعالیت های ما تأثیرگذار نیست.  

رفع تحریم ها می تواند برای سرمایه گذاران خارجی جهت ورود به حوزه ساخت و ساز با سود ۶۰ تا ۷۰ درصدی شرکت توسعه و عمران امید خیلی شیرین باشد. اما تحریم دست هر دو طرف را بسته و امکان سرمایه‌ گذاری برای خارجی ها در ایران را سخت کرده است

* برخی از مجموعه های بزرگ که در زمینه ساختمان سازی فعالیت دارند در خارج از کشور هم سرمایه گذاری هایی را انجام داده اند، آیا در خارج از مرزهای ایران سرمایه گذاری انجام داده اید یا آیا مایل به ورود سرمایه گذاران خارجی و شراکت با شما در صورت رفع تحریم ها هستید؟

سرمایه گذاری در ایران برای سرمایه گذاران خارجی به دلیل نرخ سود ۳۰ تا ۳۵ درصدی ساخت و ساز در مقایسه با سود بانکی ۲۴ درصدی خیلی جذاب است. در کنار این موضوع با توجه به اینکه شرکت توسعه و عمران امید سود ۶۰ تا ۷۰ درصدی دارد، ‌ رفع تحریم ها می تواند برای سرمایه گذاران خارجی برای ورود به این حوزه خیلی شیرین باشد. اما تحریم دست هر دو طرف را بسته است و امکان سرمایه‌ گذاری را برای سرمایه‌ گذاران سخت کرده است.

همچنین در پاسخ به بخش دیگر سوال تان باید بگویم که به دلیل وجود رقبایی همچون چین، فرانسه، آلمان و ترکیه، خیلی شانس اینکه بخواهیم در خارج از کشور سرمایه گذاری سودآوری داشته باشیم نداریم. ضمن این که ساخت در ایران در مقایسه با کشورهای دیگر خیلی سنتی است و راندمان آن بسیار پایین است. برای مثال در چین، در عرض ۱۵ روز یک ساختمان ۱۰ طبقه ساخته می شود. بنابراین به طور کلی شرکت‌ های ایرانی خیلی شانسی برای این کار ندارند؛ لذا در حال حاضر برنامه‌ ای در این زمینه نداریم.