بازار املاک / آیا مسکن استیجاری می‌تواند فشار اجاره را کاهش دهد؟

آیا مسکن استیجاری می‌تواند فشار اجاره را کاهش دهد؟

«اینکه بعد از سال‌ها توجه به مسکن استیجاری جلب شده، اتفاق مثبتی است؛ اما نباید تصور کنیم یک طرح آزمایشی می‌تواند در کوتاه‌مدت فشار بازار اجاره را کاهش دهد.»

معاون تأمین و توسعه مسکن سازمان بهزیستی اعلام کرد جزئیات طرح «مسکن استیجاری» اواخر شهریور ۱۴۰۴ با دو مدل تأمین واحد‌های آماده و ساخت مسکن استیجاری برای زوج‌های جوانی که کمتر از پنج سال از ازدواج آنها گذشته، به تصویب وزارت راه و شهرسازی رسیده است.

 این طرح ویژه زوج‌های فاقد مسکن و بدون سابقه مالکیت در دهک‌های درآمدی یک تا شش، با اولویت دهک‌های پایین‌تر است و ثبت‌نام آن از طریق سامانه «تِم» انجام می‌شود.

به گفته او، دولت در این طرح با خرید یا ساخت واحد‌های مسکونی، این واحد‌ها را با اجاره‌بهایی کمتر از نرخ بازار و بدون نیاز به آورده سنگین یا اقساط بلندمدت، حداکثر تا پنج سال در اختیار متقاضیان قرار می‌دهد. 

فرزندان ترخیصی سازمان بهزیستی، خانواده‌های دارای معلول و سایر گروه‌های آسیب‌پذیر در اولویت بهره‌مندی از این بسته حمایتی قرار دارند.

با این حال، همزمان با آغاز ثبت‌نام متقاضیان واجد شرایط، ارزیابی کارشناسان نشان می‌دهد که موفقیت این سیاست‌ها بیش از هر چیز به کیفیت طراحی، تداوم اجرا و شرایط اقتصاد کلان وابسته است.

فردین یزدانی، تحلیلگر اقتصادی در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه «طرح مسکن استیجاری وزارت راه و شهرسازی تا چه اندازه می‌توانند فشار بازار اجاره را کاهش دهد؟» پاسخ داد: «اینکه بعد از سال‌ها توجه به مسکن استیجاری جلب شده، اتفاق مثبتی است؛ 

اما نباید تصور کنیم یک طرح آزمایشی می‌تواند در کوتاه‌مدت فشار بازار اجاره را کاهش دهد.»

او تأکید کرد: «اگر جزئیات این طرح‌ها به‌درستی تدوین شود ـ که حداقل تا جایی که من شنیده‌ام، جزئیات فعلی چندان مناسب نیست ـ و اگر این سیاست‌ها تداوم داشته باشد، در بلندمدت می‌تواند اثرگذار باشد.»

یزدانی افزود: «نباید انتظار پاسخ کوتاه‌مدت از بازار اجاره داشت و در بهترین حالت، اثر این سیاست‌ها در یک بازه سه تا پنج‌ساله قابل مشاهده است.»

این تحلیلگر اقتصادی درباره تجربه سایر کشور‌ها گفت: «در بسیاری از کشورها، به‌ویژه در اروپا، از الگوی مسکن اجتماعی استفاده می‌شود؛ 

الگویی که بیش از ۱۰۰ سال سابقه دارد. در مسکن اجتماعی، واحد‌های اجاره‌ای دقیقاً بر اساس مکانیزم عرضه و تقاضای بازار ارائه نمی‌شوند و دولت‌ها تلاش می‌کنند با حمایت‌ها و مداخلات مختلف، اجاره‌بها را در سطحی قابل استطاعت برای خانوار‌ها نگه دارند؛ 

به‌طوری که قیمت اجاره کمی پایین‌تر از نرخ بازار باشد.»


نمی‌توان گفت بلندمرتبه‌سازی در همه جا گزینه مناسبی است
یزدانی همچنین گفت: «در این الگو، دولت‌ها به‌خصوص دولت‌های محلی مداخلات مستقیم دارند؛ 

گاهی این مداخله‌ها کاملاً مستقیم است و گاهی از طریق مشارکت با بخش خصوصی انجام می‌شود تا بخش خصوصی هم به سمت تولید مسکن اجاره‌ای در استطاعت حرکت کند.»

او همچنین درباره طرح بلندمرتبه‌سازی تصریح کرد: «به‌طور کلی نمی‌توان گفت بلندمرتبه‌سازی در همه جا گزینه مناسبی است و قضاوت درباره آن به شرایط زمانی و مکانی بستگی دارد.»

به گفته یزدانی، «برای گروه‌های کم‌درآمد و پروژه‌های مسکن در استطاعت، بلندمرتبه‌سازی معمولاً به دلیل افزایش هزینه‌های ساخت، گزینه مثبتی محسوب نمی‌شود.»

این تحلیلگر اقتصادی با اشاره به تجربه سال‌های گذشته تأکید کرده است: «بلندمرتبه‌سازی سال‌هاست در حال اجراست، اما نه اثر مثبت مشخصی داشته و نه توانسته مشکل بازار مسکن را حل کند؛ 

بسیاری از طرح‌های مطرح‌شده هنوز در مرحله آزمایش هستند و تا زمانی که وضعیت اقتصاد کلان اصلاح نشود، نمی‌توان انتظار هیچ چشم‌انداز مثبتی برای بازار مسکن داشت.»

سکه شدن وضع مستاجران و مشاوران املاک

سامانه‌های الکترونیک ثبت قراردادهای اجاره و خرید و فروش مسکن، نقش مهمی در شفاف‌سازی و ساماندهی بازار مسکن ایفا می‌کنند.

کاهش تولید مسکن و افزایش قیمت تمام شده

در شرایطی که آمارها از کاهش صدور پروانه ساخت و ساز در کشور حکایت دارد، فعالان صنعت ساختمان از افزایش قیمت تمام شده ساخت سخن می گویند؛ موضوعی که آینده بازار مسکن را تحت تاثیر قرار خواهد داد.

کاهش قیمت مسکن در شمال تهران

در شمال تهران قیمت‌های پیشنهادی مسکن از حدود 250 میلیون تومان به حدود 200 تا 220 میلیون تومان به ازای هر متر مربع کاهش یافته، با این حال بازار مسکن در بخش خرید و فروش کاملا راکد است.

سود مسکن از سود بانکی هم کم‌تر شد

ثبات بازار ارز، نرسیدن قیمت طلا به سطح پیش‌بینی‌شده و اضافه شدن ریسک‌های ناشی از جنگ، عوامل اصلی رکود فعلی هستند.

بازار اجاره در وضعیت نیمه‌تعلیق

در شرایطی که بازار اجاره مسکن از رکود نسبی و کاهش تقاضا در برخی مناطق کم‌برخوردار خبر می‌دهد، نبود نظارت کافی و بلاتکلیفی اقتصادی باعث شده این آرامش موقت، به فرصتی برای سودجویی برخی مشاوران املاک و مالکان تبدیل شود.

خانه‌ای برای فروش نیست؛ سرمایه‌ها به...

رکود بازار مسکن وارد دوران بی‌سابقه‌ای شده است. از سویی قدرت خرید افرادی که به دنبال خرید مسکن هستند، به شدت کاهش پیدا کرده و از سویی دیگر افزایش هزینه‌های ساخت‌وساز و رکود ناشی از شوک جنگ باعث عدم تمایل سازندگان و صاحبان ملک به فروش واحدهای مسکونی شده است.

کلید قفل بازار مسکن

در شرایطی که ریسک کشور افزایش می‌یابد، هر دو گروه اصلی متقاضیان مسکن، یعنی مصرف‌کنندگان نهایی و سرمایه‌گذاران ملکی، از بازار خارج می‌شوند.

پرداخت وام جدید اجاره به ۶۶ هزار متقاضی

آن‌طور که معاونت مسکن و ساختمان وزارت راه و شهرسازی اعلام کرده نظام بانکی از اردیبهشت امسال تا کنون ۶۶ هزار فقره تسهیلات جدید ودیعه مسکن به متقاضیان پرداخت کرده است.

رکورد بی سابقه بازار مسکن

تقریباً هیچ خریدار اولی در بازار وجود ندارد و تقاضای مصرفی به مرز صفر رسیده است.

ریزش شدید قیمت مسکن در بالاشهر تهران

قیمت برخی فایل‌های ملکی بخصوص در مناطق شمالی تهران به شکل محسوسی کاهش یافته است و قیمت مسکن در این مناطق کاهش ۱۵ تا ۳۰ درصدی را ثبت کرده است.

بازار مسکن یک نفس راحت می‌کشد

کارشناسان صنفی می گویند خروج اتباع غیرمجاز افغانستانی باعث کاهش نسبی فشاربر بازارمسکن اجاره ای شده وعرضه مسکن دربرخی نقاط را افزایش داده است.

مسکن قفل شد، قیمت ریخت

بازار مسکن طی دو سال اخیر با رکود سنگینی مواجه شده است و شاهد آن بودیم که معاملات بازار مسکن هر روز کاهش قابل توجهی را تجربه می‌کند.

بازار اجاره مسکن برای مستاجران آرام...

با رسیدن فصل اجاره مسکن شاهد آن هستیم نرخ ها در برخی از مناطق کاهشی و در برخی از مناطق با رشد قیمت رو‌به‌رو شده است.

بازار مسکن پس از خروج گسترده اتباع به...

خروج گسترده اتباع غیرمجاز از کشور، زمینه‌ساز کاهش قیمت مسکن و اجاره‌بها و ورود بازار به دوره‌ای از ثبات شده است.

رکود سنگین در بازار ملک

گزارش‌های میدانی حاکی از آن است که قیمت فایل‌های فروش در تهران ۸.۵ درصد افت کرده است. همچنین قیمت مسکن در برخی محله‌های منطقه یک، سه و حتی بخش‌هایی از منطقه دو، نسبت به یک ماه گذشته ۱۵ تا ۲۰ درصد کاهش یافته است.

خروج اتباع افغان قیمت مسکن در تهران را...

مشاهدات میدانی نشان می‌دهد که با شدت گرفتن خروج اتباع، عرضه مسکن در بخش املاک کلنگی به‌ویژه در مناطق پایین‌شهر افزایش یافته است.

ربزش سنگین قیمت مسکن در راه است

خریداران واقعی نباید فریب تحلیل‌های هیجانی را بخورند؛ کاهش قیمت اگر هم رخ دهد، تدریجی و غیرقابل لمس خواهد بود.

پشت پرده سقوط آزاد قیمت مسکن

باتوجه به داده های مرکز آمار ایران، نرخ تورم بخش مسکن در خردادماه ۱۴۰۴ روندی کاهشی داشته است که به نظر می رسد این روند کاهشی بیشتر از آنکه به دلیل ساماندهی بازار خرید و فروش ملک باشد ناشی از عوامل دیگری است.

وضعیت بازار مسکن بعد از جنگ ۱۲ روزه

در بخش مسکن شرایط مثل ماه‌های گذشته است و رونق چندانی نداشته.

خبر مهم برای خریداران مسکن ملی

اصلی‌ترین مانع، کم‌کاری شبکه بانکی در پرداخت وام‌های مسکن و بی‌توجهی به قانون جهش تولید مسکن است.

مسکن ارزان شد اما مستاجران همچنان تحت...

بررسی‌های آماری و داده‌های منتشرشده از سوی مرکز آمار ایران نشان می‌دهد که نرخ تورم بخش مسکن در خردادماه امسال روندی کاهشی داشته و نشانه‌هایی از کاهش شتاب رشد قیمت‌ها در این بازار مشاهده می‌شود.