بازار املاک / چرا قیمت مسکن رشد کرد ؟

چرا قیمت مسکن رشد کرد ؟

چرا قیمت مسکن رشد کرد ؟

افزایش شهرنشینی در ایران طی چند دهۀ گذشته منجر به رشد سریع جمعیت شهری و افزایش تقاضای مسکن و قیمت آن شده است. این رشد اغلب بدون برنامه‌ریزی مناسب اتفاق افتاده است.

مفهوم شهرنشینی و توسعۀ آن در ایران
در این خصوص هوشنگ فروغمند اعرابی، کارشناس مسکن، به گفتگو با برنامۀ رادیویی «امکان تا اسکان» پرداخت و گفت: «توسعه شهرنشینی در ذهن عموم مردم بیشتر به معنای گسترش جغرافیایی شهرها تعبیر می‌شود. اما در مطالعات شهرسازی و معماری، تمرکز بر کیفیت زندگی شهری اهمیت بیشتری پیدا کرده است. در کشورهای پیشرفته، توجه به تجربه کیفی شهروندان در شهرها اولویت دارد، ولی در ایران، رشد جمعیتی سریع و بدون برنامه، مسئله اصلی بوده است. پس از انقلاب اسلامی و به‌ویژه پس از پایان جنگ تحمیلی، مهاجرت گسترده از روستاها به شهرها به دلیل فرصت‌های شغلی و شرایط زندگی بهتر شکل گرفت.»

جهش جمعیتی و بحران‌های مسکن در چند دهۀ اخیر
این کارشناس مسکن در ادامه گفت: «رشد جمعیت شهری در ایران جهش ناپایداری ایجاد کرد. مهاجرت به شهرها و افزایش تقاضا برای مسکن، منجر به افزایش ساخت‌وساز شد. بااین‌حال، این رشد همراه با برنامه‌ریزی مناسب برای تقسیم‌بندی فعالیت‌ها نبود. در نتیجه، مناطق اقتصادی شهری مانند تهران تقسیم‌بندی شدند و محلات بر اساس طبقات اقتصادی-اجتماعی شکل گرفتند. این روند، برخلاف گذشته، تنوع اجتماعی و اقتصادی محلات را کاهش داد.»

نگاه تولیدمحور به مسکن نگاه درستی نیست
فروغمند اعرابی با انتقاد به نگاه تولیدمحور به مسکن، گفت: «در سیاست‌گذاری‌های ایران، مسکن بیشتر به‌عنوان یک کالای اقتصادی دیده شده است. نظارت بر عرضه و کیفیت مسکن به تازگی مورد توجه قرار گرفته است، اما همچنان بر تولید بیشتر تمرکز می‌شود. بهبود کیفیت زندگی شهری، اجاره‌داری حرفه‌ای، و توجه به جنبه‌های فرهنگی و قومی از جمله مسائلی هستند که باید به آن‌ها رسیدگی شود.»

برنامه‌ریزی‌های ناهماهنگ روند شهرنشینی در ایران را مشکل‌ساز کرده است
وی افزود: «روند رشد شهرنشینی در ایران در مقایسه با کشورهای دیگر، ویژگی‌های خاص خود را دارد. در کشورهای پیشرفته، سیاست‌های حمایتی در زمینه عرضه و تقاضای مسکن بدون اعمال کنترل مستقیم بر قیمت اجرا می‌شود. هدف، ایجاد تعادل میان عرضه و تقاضا و دسترسی عموم مردم به مسکن باکیفیت و قیمتی مناسب است. اما در ایران، برنامه‌ریزی‌های موازی و ناهماهنگ باعث تشدید مشکلات شده است.»

سنتی بودن ساخت مسکن در ایران مسئلۀ اصلی ساخت‌وساز و عرضه مسکن
هوشنگ فروغمند اعرابی در خصوص مسائل ساخت‌وساز مسکن در ایران اظهار داشت: «ساخت مسکن در ایران به دلیل روش‌های سنتی و زمان‌بر بودن فرایند ساخت‌وساز، قادر به پاسخ‌گویی به تقاضای سریع شهری نیست. مهاجرت‌ها و رشد سریع تقاضا، به کمبود مسکن و افزایش قیمت منجر شده است. این موضوع نه تنها کیفیت زندگی شهری را پایین آورده، بلکه گسترش حاشیه‌نشینی را نیز در پی داشته است.»

رشد حاشیه‌نشینی ریشه در ضعف مدیریت شهرها دارد
وی افزود: «رشد حاشیه‌نشینی در ایران عمدتاً ناشی از بی‌برنامگی در مدیریت اطراف شهرها بوده است. مهاجرت‌های بدون برنامه به اطراف شهرها، ایجاد سکونتگاه‌های غیررسمی را به دنبال داشته است. این مناطق اغلب فاقد امکانات زیرساختی و خدماتی مانند مدارس، بیمارستان‌ها، و جاده هستند و مشکلاتی چون افزایش ترافیک و سرباری بر امکانات شهری ایجاد کرده‌اند. کشورهای پیشرفته مانند انگلستان، با ایجاد حلقه‌های برنامه‌ریزی شده در اطراف شهرها، از رشد بی‌رویه حاشیه‌نشینی جلوگیری کرده‌اند. در ایران نیز، سیاست‌هایی مانند بازآفرینی شهری که به همه ابعاد شهرنشینی از جمله شغل، آموزش، و بهداشت توجه دارد، می‌تواند تأثیرگذار باشد. اما این سیاست‌ها نیازمند نگاه جامع و هماهنگی میان نهادها است.»

مسئله شهرنشینی و مسکن در ایران نتیجه سیاست‌گذاری‌های ناهماهنگ، رشد جمعیتی سریع و تمرکز بر تولید به جای کیفیت است. برای رفع این چالش‌ها، باید از تجربیات جهانی بهره گرفت و سیاست‌های مؤثر در زمینه مدیریت عرضه و تقاضای مسکن، ارتقای کیفیت زندگی شهری، و کاهش مشکلات حاشیه‌نشینی را اجرایی کرد. بهبود زیرساخت‌ها، سیاست‌های حمایتی، و افزایش آگاهی عمومی نیز می‌تواند در این مسیر کمک کند. گفتنی است، برنامۀ «املاک تا اسکان» هر هفته سه‌شنبه‌ها ساعت ۱۰:۰۰ از رادیو اقتصاد به بررسی مسائل حوزۀ مسکن می‌پردازد.

  • خانه‌به‌دوشی مدرن

    خانه‌به‌دوشی مدرن

    در شهری که اجاره از دستمزد جلو زده و زندگی برای بسیاری از اجاره‌نشین‌ها به تجربه‌ای موقت، ناپایدار و بی‌قصه تبدیل شده است.

  • تیر خلاص دلار و طلا به مسکن

    تیر خلاص دلار و طلا به مسکن

    در فاصله حدوداً دو ماه تا اتمام سال ۱۴۰۴، بازار اجاره مسکن زیر سایه ناپایداری‌های ارزی به یکی از حساس‌ترین مقاطع خود نزدیک می‌شود؛

  • معمای ثبات اجاره در زمستان

    معمای ثبات اجاره در زمستان

    همزمان با ورود به فصل زمستان و اقدام دولت برای اجرای طرح مسکن استیجار عمومی، بازار اجاره مسکن با آرامش نسبی مواجه شده است.

  • سیگنال دلار به قیمت مسکن می رسد؟

    سیگنال دلار به قیمت مسکن می رسد؟

    با نزدیک شدن به ماه‌های پایانی سال، بازار مسکن بار دیگر در کانون توجه قرار گرفته است؛

  • بازار مسکن زیر فشار تاریخی

    بازار مسکن زیر فشار تاریخی

    در ماه‌های اخیر، در حالی که بازار ارز و طلا با جهش‌های پی‌درپی در کانون توجه سرمایه‌گذاران قرار گرفته‌اند، بخش مسکن همچنان در سایه رکودی عمیق و طولانی‌مدت باقی مانده است.

  • پیش‌بینی  از قیمت مسکن در دی و بهمن

    پیش‌بینی از قیمت مسکن در دی و بهمن

    به دلیل نوسانات افزایشی قیمت ارز و طلا، برخی کسانی که امروز متقاضی بالقوه بازار مسکن هستند ترجیح می‌دهند مستاجر بمانند ولی طلا و ارز خریداری کنند؛

  • نحوه ثبت نام وام مسکن 1404

    نحوه ثبت نام وام مسکن 1404

    وام مسکن مددجویان بهزیستی تا سقف ۴۰۰ میلیون تومان و با نرخ سود ۴ درصد به مددجویان بهزیستی برای خرید، احداث و تأمین ودیعه مسکن در سال 1404 اعطا میشود.

  • تورم اجاره مسکن کاهش یافت

    تورم اجاره مسکن کاهش یافت

    گزارش جدید مرکز آمار ایران حاکی است، در یکسال منتهی به آذر ۱۴۰۴ تورم مسکن، ‌آب، برق و گاز نسبت به یکسال منتهی به آبان امسال ۲ دهم درصد کاهش یافته است.

  • اجاره‌بها از تورم سبقت گرفت

    اجاره‌بها از تورم سبقت گرفت

    بازار اجاره مسکن تهران در آذر ۱۴۰۴ وارد فاز تازه‌ای از بحران شده است؛ داده‌های میدانی نشان می‌دهد میانگین اجاره‌بهای هر متر مربع در پایتخت به بازه بی‌سابقه ۴۵۰ تا ۵۰۰ هزار تومان رسیده؛

  • تغییرات در بازار مسکن ورق بازگشت و تحولات آغاز شد

    تغییرات در بازار مسکن ورق بازگشت و...

    نسبت «قیمت به اجاره مسکن» به‌عنوان یک دماسنج اصلی بازار معاملات آپارتمان‌های تهران، در آخرین به‌روزرسانی این دستگاه سنجش اوضاع، در فاصله بسیار پایین از «نقطه اوج تاریخی» قرار گرفته و حتی از «سطح میانگین تاریخی» هم پایین‌تر آمده‌است؛

  • جزئیات وام ۴۰۰ میلیون تومانی مستأجران

    جزئیات وام ۴۰۰ میلیون تومانی مستأجران

    شرط اصلی بهره‌مندی از این وام، نداشتن سابقه مالکیت مسکن و معرفی توسط نهادهای ذی‌ربط است.

  • واگذاری مسکن اجاره ای دولت به مستاجران

    واگذاری مسکن اجاره ای دولت به مستاجران

    فرزانه صادق، وزیر راه و شهرسازی، نیمه ماه جاری جزئیات طرح «استیجار عمومی» را اعلام کرد.

  • پیش بینی بازار مسکن در زمستان 1404 و سال آینده

    پیش بینی بازار مسکن در زمستان 1404 و...

    احتمالاً میزان افزایش اجاره‌بها نسبت به رشد قیمت مسکن بیشتر خواهد بود.

  • رشد ۶ درصدی قیمت مسکن

    رشد ۶ درصدی قیمت مسکن

    نوروز امسال عامل تعیین‌کننده در بازار مسکن نخواهد بود؛

  • مسکن در یک ماه گذشته ۶ درصد رشد قیمت داشته است

    مسکن در یک ماه گذشته ۶ درصد رشد قیمت...

    جاماندگان بازار ارز به مسکن پناه بردند رکود ادامه دارد.

  • پایان رکود مسکن نزدیک است

    پایان رکود مسکن نزدیک است

    بازار مسکن پس از ماه‌ها رکود، نشانه‌های جدی از تحرک و افزایش تقاضا نشان می‌دهد.

  • نسل Z صاحبخانه می‌شود؟

    نسل Z صاحبخانه می‌شود؟

    بازار مسکن آن‌قدر دور از دسترس نسل زد شده که بسیاری از جوانان دیگر حتی برای خانه‌دار شدن تلاش نمی‌کنند

  • پیش بینی بازار مسکن در سال ۱۴۰۵

    پیش بینی بازار مسکن در سال ۱۴۰۵

    احتمالاً میزان افزایش اجاره‌بها نسبت به رشد قیمت مسکن بیشتر خواهد بود.

  • زمان خرید مسکن رسید

    زمان خرید مسکن رسید

    بازار مسکن ایران در ماه‌های اخیر بیش از هر چیز با دو نشانه متناقض شناخته می‌شود: رکود عمیق در معاملات و تداوم فشار قیمتی.

  • تحلیل اقتصاددان از آینده بازار مسکن در ایران

    تحلیل اقتصاددان از آینده بازار مسکن در...

    قیمت مسکن طی سه هفته گذشته، براساس سطح میانگین، کمتر از یک‌درصد، نسبت به متوسط قیمت آبان، افزایش پیدا کرده، اما معاملات به شکل محسوسی بیشتر شده است.

  • کارمندان صاحب‌خانه می‌شوند؟

    کارمندان صاحب‌خانه می‌شوند؟

    توجه دولت به نیازهای اساسی کارمندان، به‌ویژه در حوزه مسکن، به یکی از مهم‌ترین موضوعات رفاهی و اجتماعی تبدیل شده است؛ اقدامی که می‌تواند نه‌تنها کیفیت زندگی کارکنان را ارتقا دهد، بلکه اعتماد عمومی به سیاست‌های حمایتی دولت را نیز تقویت کند.