بازار املاک / خانه‌به‌دوشی مدرن

خانه‌به‌دوشی مدرن

خانه‌به‌دوشی مدرن

در شهری که اجاره از دستمزد جلو زده و زندگی برای بسیاری از اجاره‌نشین‌ها به تجربه‌ای موقت، ناپایدار و بی‌قصه تبدیل شده است.

 کلان شهر تهران، امروز بیش از هر زمان دیگری در تلاقی رشد و فرسایش ایستاده است؛ 

از نفس تنگی آسمان و قفل ترافیک گرفته تا بحران مسکن و فرسودگی زیرساخت ها. 

تهرانی که روزگاری نماد امید و پیشرفت بود، حالا زیر فشار جمعیت، آلودگی و تصمیمات متناقض هر روز با چالش تازه ای روبه رو می شود.

گزارش پیش رو به اجاره نشینی در تهران، عوامل و راهکارهای آن پرداخته است.

قرارداد که تموم میشه، اجاره این قدر میره بالا

هر سال، پیش از آن که تابستان برسد، اضطراب به خانه های اجاره ای تهران می خزد. 

نه با صدای زنگ و نه با نامه رسمی بلکه با یک جمله ساده از زبان صاحبخانه: قرارداد که تموم میشه، اجاره این قدر میره بالا. 

از همان لحظه، خانه دیگر خانه نیست. مترها کوچک تر می شوند، دیوارها تنگ تر و آینده مبهم تر.

مستأجران تهران دیگر فقط دنبال سقف نیستند؛ دنبال جایی اند که بتوانند یک سال دیگر بمانند . 

ماندن، حالا بزرگ ترین خواسته است؛ نه بهتر شدن، نه خانه دار شدن، فقط ماندن و دوام آوردن.

 در شهری که اجاره هر سال از دستمزد جلو می زند، زندگی به مجموعه ای از حساب وکتاب های اضطراری تبدیل شده است: کدام هزینه را حذف کنیم؟ از کجا بزنیم؟ مدرسه، درمان، غذا یا کرایه خانه؟

بحران اجاره مسکن در تهران، یک عدد در جدول های آماری نیست؛ تجربه ای روزمره از ترسِ جابه جایی، بی ثباتی و فرسایش روانی است. 

غصه بی قصه شدن هاست؛ دل کندن از خانه ای که تازه داشتند به آن خو می گرفتند و حالا باید رهایش کنند.

دستمزد کجا و اجاره مسکن کجا؟

طبق آمارهای رسمی، تورم اجاره مسکن در سال 1404 به حدود 36 تا 37 درصد رسیده است؛ 

رقمی که در استان تهران در برخی مقاطع حتی بالاتر ثبت شده است. این در حالی است که رشد دستمزدها، فاصله ای معنادار با این عدد دارد. به زبان ساده، هر سال سهم بیشتری از درآمد خانوار صرف اجاره می شود و چیز کمتری برای زندگی باقی می ماند یا عملا چیزی نمی ماند.

میانگین اجاره یک واحد مسکونی در تهران به حدود 50 میلیون تومان در ماه رسیده است؛ عددی که برای بسیاری از خانوارها، معادل کل یا بخش عمده درآمد ماهانه است. 

اینجاست که مسکن از نیاز اولیه به بحران دائمی تبدیل می شود. مستأجران دیگر برای بهتر زندگی کردن برنامه نمی ریزند؛ برای دوام آوردن برنامه می ریزند.

در شمال تهران، اجاره ها چنان بالا رفته که حتی طبقه متوسطِ روبه بالا نیز از بازار رانده می شوند. در مرکز شهر، مستأجران به واحدهای قدیمی، کوچک و کم نور عقب نشینی کرده اند. 

در جنوب، هرچند اجاره پایین تر است اما این ارزانی اغلب به بهای کیفیت زندگی تمام می شود: تراکم بالا، دسترسی محدود به خدمات شهری و فرسودگی بافت و حالا تهران بی سروصدا دارد جمعیتش را جابه جا می کند.

مستأجر؛ شهروندی با چمدان آماده

برای مستأجر تهرانی، خانه دیگر نقطه ثبات نیست؛ ایستگاهی موقت است. 

هر قرارداد یک ساله با سایه سنگین سال بعد امضا می شود. بسیاری از خانواده ها حتی پیش از پایان قرارداد به فکر رفتن می افتند نه از سر انتخاب، بلکه از ترسِ ناتوانی در پرداخت اجاره جدید.

اسباب کشی های پیاپی، بخشی از زندگی عادی شده است. تغییر محله، تغییر مدرسه، دور شدن از محل کار و هزینه هایی که هیچ وقت در محاسبات رسمی دیده نمی شوند. 

این جابه جایی ها فقط جسمی نیست؛ روان آدم ها را هم جابه جا می کند. حس تعلق به محله، به همسایه و به شهر هر بار کمرنگ تر می شود.

در این میان، فشار اصلی بر دوش طبقه ای است که نه آن قدر فقیر است که مشمول حمایت های حداقلی شود، نه آن قدر مرفه که از بحران عبور کند: 

طبقه متوسط شهری. همان طبقه ای که ستون فقرات تهران بود و حالا آرام آرام در حال فرسایش است.

سیاست هایی که به خانه ها نرسیدند

در سال های اخیر، سیاست گذار بارها از کنترل بازار اجاره سخن گفته است؛ از تعیین سقف افزایش اجاره تا ثبت قراردادها و وعده ساخت مسکن. اما بازار اجاره، مسیر خودش را رفته است. 

سقف های تعیین شده در بسیاری از موارد یا دور زده شده اند یا اصلاً اجرا نشده اند. نظارت ناکافی، کمبود عرضه مسکن اجاره ای و نگاه سرمایه ای به مسکن، عملاً دست سیاست را بسته است.

تا زمانی که مسکن سودآورترین محل حفظ ارزش پول باشد و عرضه متناسب با تقاضا رشد نکند، فشار از دوش مستأجر برداشته نخواهد شد. 

نتیجه، بازاری است که نه به بخش نامه پاسخ می دهد و نه به توان مردم. بازاری که در آن، قدرت چانه زنی مستأجر تقریباً صفر است.

بحران اجاره مسکن روان جامعه را نشانه می گیرد

بحران اجاره مسکن، فقط مسئله پول نیست. مسئله روان، امنیت و آینده است. خانواده ای که هر سال در آستانه جابه جایی است، نمی تواند برای آینده برنامه ریزی کند. 

کودکی که هر دو سال مدرسه اش عوض می شود، هزینه ای می پردازد که در هیچ جدول آماری نمی آید. شهری که ساکنانش مدام در حال رفتن اند، انسجام اجتماعی اش را از دست می دهد.

نسلی در حال شکل گیری است که برایش خانه دار شدن رؤیایی دور از دسترس است و حتی اجاره نشینیِ پایدار هم به آرزو بدل شده است. 

این نسل با احساس بی ثباتی بزرگ می شود؛ احساسی که فقط اقتصادی نیست، عمیقاً اجتماعی و روانی است.

تهران امروز بر شانه های مستاجرانش ایستاده است آنهایی که هر سال خمیده تر می شود و پرسش این است در این شهر چه کسانی هنوز حق ماندن دارند؟

بحران اجاره مسکن در تهران پیش از هر چیز نتیجه کمبود عرضه و تبدیل مسکن به کالای سرمایه ای است. 

تا زمانی که ساخت وساز به جای پاسخ به نیاز مصرفی خانوارها، تابع سود سرمایه باشد، فشار از دوش مستأجر برداشته نمی شود. 

اقتصاددان ها تأکید می کنند افزایش واقعی عرضه مسکن اجاره ای، به ویژه از مسیر مسکن استیجاری و واحدهای کوچک و میان متراژ، تنها راه مهار پایدار بازار است؛ 

سیاستی که بدون مشارکت دولت و مشوق های مشخص برای بخش خصوصی عملاً شکل نمی گیرد.

از سوی دیگر، تجربه سال های اخیر نشان داده کنترل دستوری اجاره بها، بدون تقویت قدرت پرداخت مستأجران کارایی محدودی دارد.

 راهکار مؤثرتر، حمایت مستقیم از اجاره نشین هاست؛ از پرداخت یارانه هدفمند اجاره و وام های ودیعه قابل دسترس گرفته تا تشویق قراردادهای بلندمدت که امنیت سکونت را افزایش دهد. 

به باور کارشناسان، بازار اجاره زمانی آرام می شود که مستأجر فقط نگران تمدید قرارداد نباشد بلکه بتواند هزینه مسکن را در افق چندساله پیش بینی کند.

در نهایت، بحران اجاره مسکن جدا از بحران دستمزد و تمرکز شدید امکانات در تهران نیست. 

تا وقتی درآمدها از تورم مسکن عقب می مانند و فرصت های شغلی و خدمات شهری در پایتخت متمرکز است، جابه جایی اجباری مستأجران ادامه خواهد داشت. 

حل مسئله اجاره نیازمند نگاهی فراتر از بازار مسکن است؛ نگاهی که حق ماندن در شهر را به رسمیت بشناسد و مسکن را نه ابزار حفظ سرمایه، بلکه بخشی از امنیت اجتماعی بداند.

  • قیمت سیمان  صعودی شد

    قیمت سیمان صعودی شد

    همانند سال گذشته محدودیت‌های ایجاد شده برای برق کارخانجات فولاد و سیمان منجر به گران شدن این کالاها در بازار شده. به نحوی که قیمت سیمان در خرده فروشی‌ها از حدود پاکتی ۵۰ هزار تومان به ۶۵ هزار تومان و در مناطقی تا ۹۰ هزار تومان رسیده است. پس از اعمال محدودیت برق صنایع فولادی و سیمانی، سازندگان مسکن از افزایش ۲۰۰۰ تومانی هر کیلوگرم میلگرد خبر می‌دهند و می‌گویند . که قیمت‌ها از کیلویی ۱۸ هزار تومان در روزهای اخیر به کیلویی ۲۰ هزار تومان رسیده و احتمال افزایش این نرخ نیز وجود دارد.

  • افتتاح بخشی از واحدهای نهضت ملی

    افتتاح بخشی از واحدهای نهضت ملی

    معاون مسکن و ساختمان وزیر راه و شهرسازی خبر داد افتتاح بخشی از واحدهای نهضت ملی تا پیش از تابستان محمودزاده، معاون مسکن و ساختمان وزیر راه و شهرسازی گفت: تا قبل از پایان تابستان تعداد قابل ملاحظه‌ای از طرح نهضت ملی افتتاح می‌شوند. بیش از یک میلیون و ۳۵۰ هزار واحد مسکونی در مراحل مختلف اجرا قرار دارد و تا قبل از پایان تابستان تعداد قابل ملاحظه‌ای از طرح نهضت ملی افتتاح می‌شوند.

  • 5خانه در آمل تخریب شد

    5خانه در آمل تخریب شد

    رئیس کل دادگستری مازندران: ۵ واحد مسکونی ویلایی غیرمجاز در آمل تخریب شد رئیس کل دادگستری مازندران گفت: دو مورد احکام قضایی موضوع ماده ۳ قانون اصلاح قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ ها در بخش مرکزی شهرستان آمل اجرا شد.

  • تخلیه مجتمع مسکونی در پاکدشت

    تخلیه مجتمع مسکونی در پاکدشت

    یک مجتمع مسکونی در پاکدشت به دلیل بروز ترک‌های عمیق با دستور مقام قضایی تخلیه شد. به علت ایجاد ترک‌های عمیق در یکی از واحدهای یک مجتمع مسکونی در پاکدشت با دستور مقام قضائی این مجتمع تخلیه شده است. بر اساس این گزارش طبق بررسی‌های آتش نشانی در قسمت بالکن قسمتی به مساحت خانه اضافه شده که به دلیل عدم استحکام احتمال ریزش را قوت داده است.

  • کلنگ‌ احداث ۱۵ هزار واحد مسکونی

    کلنگ‌ احداث ۱۵ هزار واحد مسکونی

    کلنگ‌ احداث ۱۵ هزار واحد مسکونی در استان با حضور وزیر کشور به زمین زده شد سرپرست معاونت عمرانی استاندار چهارمحال و بختیاری گفت: با حضور وزیر کشور احداث ۱۵ هزار واحد مسکونی در طرح نهضت ملی مسکن در استان کلنگ‌زنی شد.

  • خرید و فروش مسکن در بورس

    خرید و فروش مسکن در بورس

    خرید و فروش متری مسکن در بورس ممکن می‌شود رییس اداره مطالعات اقتصادی بورس کالا از دریافت موافقت اصولی دو صندوق سرمایه گذاری املاک و مستغلات برای طی مراحل پذیره نویسی و امکان خرید و فروش متری واحد‌های تجاری یا مسکونی خبر داد.

  • تغییر جدیدکاهش قیمت بازار مسکن

    تغییر جدیدکاهش قیمت بازار مسکن

    احتمال جدی درباره بازار مسکن در تهران وجود دارد. آمارهای رسمی در مدت اخیر، دو سیگنال را درباره بخش عرضه، به بازار مسکن ارسال کرده‌اند؛ نخست روند صعودی در صدور پروانه‌های ساختمانی و دیگری کاهش تعداد پروانه‌ها در تهران و افزایش آن‌ها در شمال کشور. این سیگنال‌ها چه پیامدی برای بازار دارند؟

  •  متقاضیان وام ودیعه مسکن

    متقاضیان وام ودیعه مسکن

    معرفی متقاضیان وام ودیعه مسکن به بانک ظرف ۲۴ ساعت استعلام افراد واجد شرایطی که برای دریافت تسهیلات کمک ودیعه مسکن ثبت نام می‌کنند ظرف ۲۴ ساعت توسط وزارت راه و شهرسازی انجام می‌شوند. متقاضیان وام اجاره به بانک ظرف ۲۴ ساعت معرفی می‌شوند. و گویا فرآیند تشکیل پرونده به وسیله بانک‌ها در حال انجام است.

  • باغ ویلا از آب شرب یارانه ای در نیشابور

    باغ ویلا از آب شرب یارانه ای در نیشابور

    استفاده ۱۵ هزار باغ ویلا از آب شرب یارانه ای در نیشابور در شهرستان نیشابور وجود دارد که با تعرفه مسکونی و یارانه ای از آب شرب استفاده می کنند. شهرستان نیشابور بعد از شهرستان طرقبه و شاندیز بیشترین ییلاقات را در استان دارد . که باعث افت فشار در روزهای آخر هفته و تخریب تاسیسات آب رسانی به روستاها می شود.

  • طرح کنترل و ساماندهي اجاره بهاي املاک

    طرح کنترل و ساماندهي اجاره بهاي املاک

    بررسي طرح کنترل و ساماندهي اجاره بهاي املاک مسکوني؛ فردا در مجلسخبرگزاری آریا-مجلس شورای اسلامی هفته جاری روز‌های یکشنبه، سه شنبه و چهارشنبه جلسات علنی خواهد داشت و قرار است در جلسه فردا به عنوان اولین دستور طرح دو فوریتی محرومیت زدایی به بررسی گذاشته شود.

  • آغاز ساخت ۱۵ هزار واحد مسکونی

    آغاز ساخت ۱۵ هزار واحد مسکونی

    آغاز ساخت ۱۵ هزار واحد مسکونی در منظریه ایستگاه راه‌آهن شهرکرد با حضور وزیر کشور کلنگ‌زنی می‌شود هم‌زمان با سفر استانی رئیس‌جمهور به چهارمحال و بختیاری، ایستگاه راه‌آهن شهرکرد با حضور معاون وزیر راه و شهرسازی و وزیر کشور کلنگ‌زنی می‌شود.

  • رکورد فروش مسکن در تهران

    رکورد فروش مسکن در تهران

    شیب صعودی قیمت ارز در اردیبهشت‌ ماه، عامل اصلی تغییر قیمت در بازار مسکن بوده به طوری که هر متر مربع واحد مسکونی در تهران با رشد 6 درصدی مواجه شده است. با توجه به آمار‌های اعلام شده از سوی بانک مرکزی، شاخص قیمت مسکن در تهران به رشد 6.1 درصدی خود رسید. بررسی رشد ماهانه شاخص قیمت مسکن نشان می‌دهد که طی یک‌ سال گذشته این دومین رکورد در افزایش قیمت مسکن است.

  • بافت فرسوده و غیر مسکونی بازار جیرفت

    بافت فرسوده و غیر مسکونی بازار جیرفت

    دستگاه قضایی به موضوع بافت فرسوده و غیر مسکونی مخروبه در حاشیه بازار جیرفت ورود کرد دادگستری شهرستان جیرفت کرمان به موضوع بافت فرسوده و غیر مسکونی مخروبه در حاشیه بازار این شهرستان ورود کرد. اصغر ستایی مختاری، در بازدید از بافت فرسوده وغیر مسکونی جیرفت که با همراهی دادستان عمومی و انقلاب شهرستان و رئیس پلیس پیشگیری انجام شد، افزود:

  • غول‌های مزاحم در آسمان مشهد

    غول‌های مزاحم در آسمان مشهد

    ماجرای انتقال فرودگاه مشهد به بیرون از محدوده شهر قصه امروز و دیروز نیست سال‌هاست مشکلات قرار گرفتن فرودگاه بین‌المللی شهید هاشمی‌نژاد در نزدیکی بافت مسکونی و عبور هواپیماها از آسمان شهر از رسانه‌ها منتشر شده و هر بار سخنی از سوی مسئولان برای حل این مشکلات به خورد مردم داده شده بدون اینکه اقدامی در پی آن باشد.به بحث انتقال فرودگاه و پروژه دهن پرکنی مثل شهرفرودگاهی کاری نداریم که خود سنگی بزرگ و در شرایط موجود بی‌تردید علامت نزدن است.

  •  با ساخت و سازهای ناایمن برخورد میشود

    با ساخت و سازهای ناایمن برخورد میشود

    دادستان تبریز هشدار داد دستگاه قضایی با ساخت و سازهای ناایمن قاطعانه برخورد می‌کند حادثه متروپل آبادان، تجربه تلخی است که بر ضرورت ساخت و سازهای مجاز و ایمن و نظارت بر روند اجرای آنها از سوی مسئولان مربوطه صحه گذاشت، گفت: تمام ساختمان‌های تجاری و مسکونی ناایمن در کلانشهر تبریز و سایر شهرستان‌های استان باید هر چه زود شناسایی و نسبت به مقاوم‌سازی آنها اقدام شود.

  • مالیات از خانه های لوکس

    مالیات از خانه های لوکس

    در حال حاضر عملاً تا صاحب‌خانه لوکسی که شناسایی شده، قصد خرید و فروش نداشته و ناگزیر از گرفتن برگه مفاصا حساب مالیاتی نباشد. نمی‌توانیم از وی مالیات بگیریم؛ یعنی اگر فردی قصد فروش خانه خود را نداشته باشد، ابزاری برای وصول نداریم. پیش نویس آیین نامه اجرایی قانون مالیات بر خانه های لوکس را برای تصویب در هیئت وزیران به کمیسیون اقتصاد دولت ارائه داد.

  • شناسایی ساختمان‌های ناایمن

    شناسایی ساختمان‌های ناایمن

    دادستان تبریز دستور شناسایی ساختمان‌های ناایمن استان را صادر کرد دادستان آذربایجان شرقی ساختمان های تجاری و مسکونی ناایمن در شهر تبریز و سایر شهرستان های استان باید شناسایی شده و ضمن آسیب شناسی نقاط ضعف آنها احصا و برای رفع این نقاط راهکارهای لازم ارائه شود.

  • وام مسکن ملی ثبت نام وام مسکن شروع شد

    وام مسکن ملی ثبت نام وام مسکن شروع شد

    از امروز متقاضیان دریافت وام مسکن می‌توانند در سایت ارائه شده ثبت نام کنند. وام مسکن چیست و چگونه می‌شود وام مسکن را دریافت کرد؟ وام مسکن گونه‌ای از وام است، که جهت تأمین هزینه خریداری، ساخت‌وساز یا نوسازی ملک، در اختیار اشخاص حقیقی یا حقوقی قرار می‌گیرد. بانک مسکن به عنوان شناخته‌شده‌ترین بانک در زمینه‌ی «وام مسکن»، چندین نوع وام‌ مسکن را ارائه می‌دهد.

  • انتقاد  از تسهیلات ۴۵۰ میلیون تومانی خرید مسکن

    انتقاد از تسهیلات ۴۵۰ میلیون تومانی...

    انتقاد نایب رئیس مجلس از تسهیلات ۴۵۰ میلیون تومانی خرید مسکن/ مردم با مشکلات زیادی مواجه می‌شوند نایب رییس مجلس شورای اسلامی با تاکید بر اینکه نرخ تسهیلات کنونی ساخت مسکن به دلیل گرانی مصالح و هزینه‌ها، اجرای طرح را با مشکل مواجه می‌کند، گفت: تسهیلات مسکن باید ۸۰ درصد بها تمام شده خانه‌ها را پوشش دهد.

  • ساخت مسکن وکارخانه برای جوانان

    ساخت مسکن وکارخانه برای جوانان

    امام جمعه همدان: خیّرین به سمت ایجاد کارخانه و ساخت مسکن برای جوانان حرکت کنند. شرایط فعلی که طرح مسکن ملی مطرح شده، خوب است تا مقداری زمین را در اختیار خیرین قرار دهیم و آنها نیز چند واحد مسکونی برای جوانانی که تازه ازدواج کرده‌اند را ساخته و در اختیار جوانان قرار دهند.

  •  وام مجردان/هر مجرد 280 میلیون

    وام مجردان/هر مجرد 280 میلیون

    مجردهای ساکن تهران می‌توانند تا ۲۸۰ میلیون تومان تسهیلات دریافت کنند که شامل ۲۰۰ میلیون تومان تسهیلات خرید مسکن و ۸۰ میلیون تومان وام جعاله می‌شود. هزینه وام مسکن که مدتی است روند افزایشی به خود گرفته طی ۱۰ روز گذشته صعودی نبوده و تقریبا ثابت مانده است.بررسی آخرین وضعیت قیمت اوراق مسکن نشان می‌دهد که هر برگ اوراق تسهیلات مسکن در فروردین و اردیبهشت و خرداد سال گذشته به ترتیب ۱۲۹ هزار و ۴۰۰، ۱۲۹ هزار و ۵۰۰ و ۱۳۱ هزار و ۵۰۰ تومان قیمت دارند.