بازار املاک / راهکار دولت برای تحرک بازار مسکن

راهکار دولت برای تحرک بازار مسکن

راهکار دولت برای تحرک بازار مسکن

دولت طرحی با عنوان «مسکن توکنی» را به‌عنوان یک نظام جدید تامین مالی برای تحرک بازار مسکن مطرح کرده است.

طرح فروش توکن مسکن

حسین جوشقانی مشاور وزیر اقتصاد در نشست آسیب شناسی نظام تامین مالی مسکن گفت منابع لازم برای ساخت سالانه یک میلیون واحد مسکونی حدود ۲۰ میلیارد دلار برآورد می شود و این میزان تامین مالی با اتکای صرف به شبکه بانکی تقریبا غیرممکن است. 

او افزود طرح فروش توکن مسکن به عنوان ابزاری دیجیتال می تواند امکان پیش خرید مرحله ای را برای خانوارها فراهم کند و به جریان یافتن پولهای خرد از بازارهای غیر مولد مانند دلار و طلا به سمت پروژه های ساخت و ساز کمک کند.

 نبود تنوع در ابزارهای مالی، بانک محور بودن تامین مالی و تداوم تصدی گری دولتی در بخش مسکن از جمله موانع اصلی تأمین مسکن ارزان و مناسب برای خانوارهاست.

 در این گزارش تاکید شده است که وام های بانکی و صندوق های زمین و ساختمان تاکنون پاسخگوی نیاز چند میلیون واحد مسکونی مورد نیاز نبوده اند و از این رو دولت به دنبال راهکارهای نوین از جمله توکنایز کردن مسکن است.

مبنای فنی طرح مسکن توکنی بر تقسیم ارزش هر واحد مسکونی به واحدهای دیجیتال کوچک موسوم به توکن استوار است؛ 

هر توکن نمایانگر سهمی از واحد مسکونی بوده و ارزش آن به گونه ای تعیین می شود که خریداران با سطوح مختلف توان مالی بتوانند به تدریج نسبت به تکمیل خرید خود اقدام کنند. 

جوشقانی تاکید کرده است این روش می تواند امکان پیش خرید دیجیتال پروژه های در حال ساخت را فراهم کند و سرمایه های خرد را به تامین مالی ساخت هدایت کند بدون آنکه مستقیما به بازار مسکن آماده وارد شوند و تورم قیمتی ایجاد کنند.

از منظر تامین زمین و مدیریت عرضه، غلامرضا سلامی صاحب نظر حوزه مسکن پیشنهاد داده است زمین های تحت اختیار سازمان ملی زمین و مسکن و شرکت های وابسته به وزارت راه و شهرسازی به یک نهاد توسعه ای به نام صندوق توسعه مسکن واگذار شود. 

هدف از ایجاد این صندوق تجمیع زمین های دولتی و واگذاری هدفمند آنها به توسعه دهندگان است تا مدل های مولدسازی زمین، شهرک سازی و ترکیب کاربری های مسکونی و غیرمسکونی امکان پذیر شود و از تعارض منافع دولت به عنوان مالک زمین و سیاستگذار جلوگیری شود.

از چشم انداز مالیاتی و بانکی خبرها حاکی از آن است که شبکه بانکی در وضعیت کنونی توان پوشش کامل تقاضای مسکن را ندارد. 

سیدمحسن فاضلیان بانکدار، تضاد میان نرخ تعادلی بازار اعتباری که بیش از ۴۰ درصد برآورد می شود و نرخ سود دستوری بانکی زیر ۲۵ درصد را یکی از موانع اصلی دانسته و افزوده است تامین منابع بانکی با نرخ های دستوری برای بانک ها زیان ده است. 

اسلامی بیدگلی نیز یادآور شده بازار رهنی کشور عملا فلج شده و قدرت پوشش وام مسکن در کشور بسیار پایین است.

در ادبیات سیاستگذاری اقتصادی، کاربرد ابزارهای دیجیتال مالی مانند توکن سازی می تواند در کوتاه مدت منابع جدیدی را به پروژه های ساختمانی وارد کند

 اما نیازمند چارچوب های نظارتی، شفافیت اطلاعات پروژه ها، ضوابط حفاظت از حقوق خریداران خرد و تعامل نزدیک با نهادهای مالی رسمی مانند بانک مرکزی و سازمان بورس است. 

در غیر این صورت ریسک های حقوقی و نوسانات نقدینگی می تواند به اثرات نامطلوبی منجر شود. در گزارش های منتشر شده، همزمان با پیشنهاد توکنایز کردن مسکن، ضرورت تدوین قواعد عرضه توکن ها، ثبت شفاف دارایی و تضمین منابع مالی پروژه ها برجسته شده است.

کارشناسان برجسته حوزه مسکن همچنین بر اهمیت استفاده از زمین های دولتی برای کاهش هزینه تمام شده مسکن تاکید دارند. 

برآوردهای دنیای اقتصاد نشان می دهد موجودی زمین خام سازمان ملی زمین و مسکن رقمی معادل دهها هزار هکتار است که در صورت مولدسازی می تواند به افزایش قابل توجه عرضه مسکن و تعادل بخشی قیمت ها کمک کند.

 مدل های پیشنهادی شامل واگذاری سبدی کاربری های مسکونی، تجاری و اداری به توسعه دهندگان است تا از محل فروش کاربری های غیرمسکونی، بازده پروژه تامین شود و قیمت تمام شده مسکن برای خانوارها معتدل بماند.

در جمع بندی می توان گفت طرح مسکن توکنی به عنوان پیشنهادی دولتی با هدف جذب سرمایه خرد و تامین مالی ساخت مطرح شده است اما موفقیت آن به چهار عامل کلیدی بستگی دارد: 

تدوین چارچوب حقوقی و نظارتی روشن، شفافیت اطلاعات پروژه ها، همکاری بانک مرکزی و نهادهای مالی برای مدیریت نقدینگی و تضمین بازده و همچنین استفاده موثر از زمین های دولتی از طریق مکانیزم هایی مانند صندوق توسعه مسکن. 

اگر این مولفه ها محقق شوند، توکنایز کردن مسکن می تواند یکی از ابزارهای مکمل در سیاستگذاری تامین مسکن باشد و در عین حال ریسک های بازار و نظام بانکی باید به دقت مدیریت شود.

  • بازار مسکونی دبی به دلیل فروش پیش‌فروش

    بازار مسکونی دبی به دلیل فروش پیش‌فروش

    در سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۵، بازار املاک مسکونی در دبی روند صعودی خود را حفظ کرد و فروش پیش‌فروش به عنوان محرک اصلی رشد ظاهر شد. جدیدترین تحلیل بازار کاوندیش مکسول بیان می‌کند که تقاضا ناشی از اعتماد سرمایه‌گذاران و گسترش جمعیت بوده است که منجر به افزایش ۱۷.۱ درصدی کل معاملات مسکونی نسبت به سال گذشته به ۵۵۳۰۰ قرارداد شده است.

  • طرح نجات بخش دولت برای مستاجران

    طرح نجات بخش دولت برای مستاجران

    دولت قصد دارد تا پایان سال با اجرای ساخت ۱۰ هزار واحد مسکن استیجاری در کلان شهر‌ها به کمک بازار اجاره آید.

  • خریداران از بازار مسکن فرار کردند

    خریداران از بازار مسکن فرار کردند

    در حال حاضر نه تنها حباب بازار مسکن تخلیه شده بلکه واحدها بر روی دست سازندگان مانده و فروش نمی‌رود. به طوریکه دیگر ساخت و تولید دوباره مسکن برای همان سازندگان به صرفه نیست.

  • اقتصاد مسکن در آستانه فروپاشی

    اقتصاد مسکن در آستانه فروپاشی

    رکود بی‌سابقه در بخش ساختمان؛ محیط کسب‌وکار در بدترین شرایط 7 سال اخیر

  • تأثیر بحران بی‌آبی بر قیمت‌های بازار مسکن

    تأثیر بحران بی‌آبی بر قیمت‌های بازار...

    در هفته‌های گذشته، زنگ خطرهای مربوط به بحران کم‌آبی بیش از پیش در کانون توجه قرار گرفته است. اعلامیه مسعود پزشکیان درباره کاهش بارش‌های پاییزی خبر از آینده‌ای چالش‌برانگیز می‌دهد. وی هشدار داد اگر تا پایان آبان‌ماه بارندگی مطلوبی رخ ندهد، ممکن است جیره‌بندی آب در شهرهای بزرگ اجرایی شود.

  • افزایش قیمت مسکن قطعی شد

    افزایش قیمت مسکن قطعی شد

    بازار مسکن ایران همواره در تقابل با تحولات بین‌المللی قرار داشته و ابزارهایی مانند تحریم‌های سازمان ملل یا مکانیسم ماشه اثرات عمیقی بر آن گذاشته‌اند.

  • بازار مسکن از خواب بیدار شد؟

    بازار مسکن از خواب بیدار شد؟

    نوسانات قیمت ارز و طلا در هفته‌های اخیر تاثیری بر قیمت مسکن در مناطق شمالی نداشته و نرخ‌ها ثابت است؛ دلیل آن هم به رکود کاری برمی‌گردد.

  • موج جدید حاشیه‌نشینی در راه است

    موج جدید حاشیه‌نشینی در راه است

    با وجود خروج گسترده متقاضیان واقعی، قیمت‌ها در مهرماه باز هم ۳ درصد جهش ماهانه را تجربه کرد؛ پدیده‌ای که شکاف میان «انتظار گران فروختن» و «توان صفر خریدار» را به مرز انفجار رسانده است

  •  گرفتن وام مسکن بدون دردسر

    گرفتن وام مسکن بدون دردسر

    در حالی قیمت هر برگه گواهی حق تقدم تسهیلات در معاملات فرابورس به ۱۳۷ هزار تومان رسیده که زوجین تهرانی برای دریافت وام ۱.۲ میلیارد تومانی باید ۳۵۷ میلیون تومان هزینه کنند.

  • بازار مسکن در انتظار تصمیم فروشندگان

    بازار مسکن در انتظار تصمیم فروشندگان

    یک کارشناس بازار مسکن گفته است که مراجعه متقاضیان خرید و فروش مسکن به دفاتر مشاوران املاک اندکی افزایش یافته اما فروشندگان نیز همچنان مردد هستند و اقدامی جدی برای فروش ملک خود نکرده‌اند. او معتقد است که تعداد فایل‌های موثر، مناسب و قابل اعتماد ملکی در مناطق مختلف، اندک است.

  • هفت استعلام حیاتی قبل از معامله ملک

    هفت استعلام حیاتی قبل از معامله ملک

    برای جلوگیری از ضرر و زیان، با چند استعلام ساده پیش از پرداخت وجه بیعانه، در مراحل اولیه معامله ملک، استعلامات ضروری را انجام دهید

  •  تلاقی رکود و تورم

    تلاقی رکود و تورم

    این سکوت بازار، آرامشی پیش از طوفان نیست، بلکه نقطه‌ای است که در آن قیمت‌ها در سطح بالا تثبیت شده‌اند.

  • تفاوت اجاره به شرط تملیک با رهن و اجاره معمولی

    تفاوت اجاره به شرط تملیک با رهن و اجاره...

    وقتی قیمت مسکن بالا می‌رود، کارشناسان تلاش می‌کنند طرح تازه‌ای پیش بکشند تا شاید زهر بازار را بگیرند. ایده اجاره به شرط تملیک فقط یکی از این موارد است.

  • متوسط قیمت دلاری مسکن مشخص شد

    متوسط قیمت دلاری مسکن مشخص شد

    با ثبات ارز و طلا، تقاضای سرمایه‌ای به مسکن رفته اما به‌دلیل ضعف قدرت خرید و رشد دوبرابر قیمت نسبت حقوق، رکود بازار ادامه‌دار است.

  • جهش شدید قیمت مسکن در راه است؟

    جهش شدید قیمت مسکن در راه است؟

    برخی کارشناسان و فعالان بازار ملک انتظار دارند این فاصله جبران شود. اما بعید است در کوتاه مدت و دست کم تا پنج ماه آینده جهش قابل توجهی در بازار ملک رخ دهد.

  • انقلاب بزرگ در بازار مسکن ایران

    انقلاب بزرگ در بازار مسکن ایران

    ساخت سالانه یک میلیون واحد مسکونی به تقریبا ۲۰ میلیارد دلار منابع مالی نیاز دارد. با توجه به وضعیت کنونی نظام بانکی، تورم بالا، نرخ بهره سنگین و محدودیت درآمدی خانوارها که امکان پرداخت اقساط کلان را ندارند، تأمین این حجم سرمایه تقریباً غیرممکن به نظر می‌رسد.

  • وام مسکن ۲ برابر شد

    وام مسکن ۲ برابر شد

    بانک مسکن در اقدامی مهم و حمایتی، سقف تسهیلات خرید و تعمیر مسکن را در سال ۱۴۰۴ به‌طور رسمی افزایش داد.

  • تحرکِ شکننده در بازار مسکن

    تحرکِ شکننده در بازار مسکن

    بازار پس از ماه‌ها سکون، دوباره در حال حرکت صعودی است؛ با این حال، مشکلات سامانه‌های ثبت قرارداد همچنان یکی از موانع اصلی در مسیر رونق معاملات محسوب می‌شود.

  • دروغی بزرگ به نام کاهش قیمت مسکن

    دروغی بزرگ به نام کاهش قیمت مسکن

    هیچ کاهش قیمتی در بازار مسکن ثبت نشده و تمامی آمار‌هایی که پیش از این برای کاهش قیمت مطرح شده بود، غیرکارشناسی و بدون آمار بود

  • ترفند جدید دلال‌ها برای جیب خریداران مسکن

    ترفند جدید دلال‌ها برای جیب خریداران...

    نبود آمارهای رسمی از قیمت مسکن در تهران سبب شده تا فضای خریدوفروش به نفع واسطه‌ها باشد.

  • طرح مسکن استیجاری به کجا می‌رسد؟

    طرح مسکن استیجاری به کجا می‌رسد؟

    وعده ساخت مسکن استیجاری به‌عنوان یکی از طرح‌های حمایتی دولت هنوز از مرحله کاغذ فراتر نرفته است.