بازار املاک / بیضایی: جای تدوین و اجرای قوانین مالیات در بودجه نیست

بیضایی: جای تدوین و اجرای قوانین مالیات در بودجه نیست

بیضایی: جای تدوین و اجرای قوانین مالیات در بودجه نیست

در گفتگو مطرح شد مالیات مسکن روی کلیت دارایی‌ها کارکرد داردکارشناس بازار مسکن گفت: اگر دولت به دنبال فعال سازی مالیات حوزه‌ی مسکن است بهتر است دارایی‌ها را مشمول مالیات کند و برای دارایی‌ها بسته‌های خاص مالیاتی ارائه کند.

 براساس لایحه بودجه ۱۴۰۱ واحد‌های مسکونی و باغ ویلا‌های بالای ۱۰ میلیارد تومان مشمول مالیات می‌شود. هر چند مواردی مانند واحد‌های مسکونی و باغ ویلا‌های در حال ساخت مشمول مالیات نمی‌شود، اما مساله مهم این است که قوانین مالیاتی در تمام دنیا برای یک مدت مشخص و البته بیشتر از یک سال تدوین می‌شود. این موضوع می‌تواند به نوعی کارکرد مالیات بر مسکن و واحد‌های لوکس را تا حدودی تحت الشعاع تغییرات هر ساله در لایحه بودجه قرار دهد لذا کارکرد اصلی اخذ این نوع مالیات را می‌تواند تضعیف کند. کارشناس بازار مسکن در این گفتگو بند مالیاتی بر خانه‌های لوکس و واحد‌های بالای ۱۰ میلیارد تومان را نقد کرده است.


فرهاد بیضایی؛ کارشناس اقتصاد و بازار مسکن در خصوص مالیات بر واحد‌های مسکونی بالای ۱۰ میلیارد تومان گفت: در این رابطه چند نکته حائز اهمیت است. نکته اول این که قوانین مالیاتی که نگاه‌های بلند مدتی به آن وجود دارد در قانون برنامه بودجه نباید وارد شود چرا که قوانین مالیاتی باید به صورت قوانینی دائمی و بلند مدت تدوین و به مرحله اجرا دربیاید.

وی در این باره خاطر نشان کرد: با توجه به اینکه قانون برنامه بودجه، قانون سالانه است، لذا با تغییر لایحه‌ای که دولت به صورت سالانه در بودجه می‌دهد قوانین ممکن است برای سال‌های بعد به دلیل مسائل جدیدی که پیش می‌آید ملغی شود، بنابراین اصلا امکان پذیر نیست در سال بعد به قانون سال قبل استناد شود.

کارشناس اقتصاد مسکن در این باره تصریح کرد: به همین خاطر اگر دولت به دنبال فعال سازی مالیات حوزه‌ی مسکن است بهتر است دارایی‌ها را مشمول مالیات کند و برای دارایی‌ها بسته‌های خاص مالیاتی ارائه کند. چرا که موضوع مالیات بر مسکن که در بودجه بسته شده ممکن است به لوایح سلیقه‌ای منتهی شود در حالی که دولت در سال‌های بعد نظر دیگری در این موضوع داشته باشد.

فرهاد بیضایی درخصوص سایر چالش‌های دیگر مالیات بر واحد‌های مسکونی و باغ ویلا‌ها در بودجه ۱۴۰۱ گفت: مساله دیگر این است که فرایند شناسایی و ایجاد مقدمات کار و آیین نامه و ... برای اجرایی کردن این منظور برای دولت قطعا چند ماهی زمان بر خواهد بود، بنابراین نمی‌توان امیدوار بود که سال آینده به طور کامل محقق شود.

وی توضیح داد: نکته بعدی در مورد قانون این است که تفکیک دقیقی اتفاق نیفتاده که بفهمیم منظور دولت در حال حاضر فقط مالیات بر املاک لوکس است یا مالیات بر دارایی. به این معنا که ساختار لحاظ شده مالیات بر دارایی است، اما وقتی سقف قیمتی گذاشته شود، هدف گذاری مبتنی بر املاک لوکس است. در املاک لوکس دولت‌ها به دنبال مالیات بر معاملات آن‌ها هستند نه ارزش ملک، لذا درصد‌ها در معاملات تعیین می‌شود. مالیات بر معاملات املاک لوکس از این جهت اخذ می‌شود تا رفتار‌های بازار را در خصوص املاک لوکس کنترل کند. اشکالی که در این موضوع وجود دارد این است که ساختار تعیین شده مالیات بر دارایی است. اگر قرار بوده مالیات بر دارایی انجام شود مالیات بر دارایی باید برای همه اموال و املاک مشخص شود.

وی در این باره اضافه کرد: یعنی آیتم‌های مختلفی مثل اعیان و عرصه باید در آن مشخص شود و بحثی که وجود دارد تعدد ابعاد ملک، باید همه این‌ها مورد توجه قرار بگیرد تا هر کدام ضرایبی به وجود آورد که نرخ مالیاتی را در آن پایه مالیاتی مشخص کند.

بیضایی توضیح داد: مثلا اگر فردی چندین ملک داشته باشد ممکن است از املاک اول و دومش نرخ‌های پایین تری گرفته شود، اما در املاک بالاتر نرخ‌های بالاتری گرفته می‌شود، یا اگر واحد‌های بیشتری در آن زمین عرضه شده باشد، نرخ مالیاتی به دلیل ساخت بیشتر واحد مسکونی کاهش بیابد تا واحد‌های بیشتری به بازار عرضه شود. این‌ها شاخص‌هایی است که در بحث مالیات بر دارایی مورد توجه قرار می‌گیرد، بنابراین در بحث مالیات بر دارایی تنها گزینه قیمت گذاری ملاک نیست.

کارشناس اقتصاد مسکن در پایان خاطر نشان کرد: نکته سومی که خوب است به آن توجه شود مسئله نحوه قیمت گذاری بر کشف قیمت واحد‌های مسکونی مورد نظر است. عمدتاً عوارض نوسازی شهری در حوزه مالیات که اتفاق می‌افتد بر مبنای دفترچه املاک محاسبه می‌شود. در گذشته در دفترچه املاک پایین‌ترین قیمت‌ها به دلیل اینکه عمدتا نشان داده شود به مردم فشار کمتری وارد می‌شود، ملاک عمل قرار می‌گرفت. آن چیزی که از دفترچه املاک به عنوان قیمت منطقه املاک بر می‌آید درصد پایینی از ارزش واقعی املاک است؛ بنابراین این موضوع چالش جدی مقابل قانون قرار می‌دهد که فرآیند اجرایی آن را دچار ابهام می‌کند.

گروه اقتصادی خبرگزاری دانشجو

  • عقب‏‏‏‏‌نشینی قیمت مسکن

    عقب‏‏‏‏‌نشینی قیمت مسکن

    هفته‌‌‌‌‌ای که گذشت، قیمت مسکن نه‌تنها از «ثبات نسبی» برخوردار بود که در مقایسه با هفته قبل از آن، سطح قیمت میانگین «فایل‌‌‌‌‌های عرضه‌‌‌‌‌شده به بازار» در تهران ۲‌درصد افت کرد.

  • ۳ عامل اصلی گرانی مسکن در ایران

    ۳ عامل اصلی گرانی مسکن در ایران

    بازار مسکن در پایتخت و کلان‌شهرها همچنان در مسیر افزایش بی‌وقفه قیمت‌ها حرکت می‌کند؛ به‌گونه‌ای که قدرت خرید خانوارهای متوسط با فاصله‌ای چشمگیر از رشد قیمت‌ها عقب مانده و بسیاری از خانواده‌ها ناچارند بیش از نیمی از درآمد ماهانه خود را صرف اجاره یا خرید مسکن کنند.

  • جهش 200 درصدی قیمت مسکن

    جهش 200 درصدی قیمت مسکن

    بر پایه داده های ثبت شده از فایل های مسکونی در چند محله غرب تهران، مقایسه قیمت مسکن در سال های 1400 و 1404 نشان می دهد که نرخ هر متر واحدهای مشابه در این مناطق طی چهار سال با افزایشی بین 170 تا 230 درصد همراه بوده است.

  • وقت خرید خانه است؟

    وقت خرید خانه است؟

    یکی از مشکلات اصلی در بازار مسکن، مربوط به عدم انتشار آمارهای واقعی است. چندین ماه است که دولت از انتشار آمارهای دقیق مسکن خودداری کرده و می‌داند که اگر این آمارها منتشر شوند، قیمت‌ها بسیار کمتر از آنچه که اکنون در بازار وجود دارد خواهد بود.

  • خرید و فروش ملک تقریبا متوقف شد

    خرید و فروش ملک تقریبا متوقف شد

    به دلیل نبود مشتری و رکود بازار، سازندگان بعضا از سود خودشان می‌زنند تا واحدها متناسب با توان متقاضیان به فروش برسد.

  • بانک‌ها جای مردم خانه خریدند

    بانک‌ها جای مردم خانه خریدند

    سهم پرداخت تسهیلات مسکن از سوی بانک‌ها در سال جاری به سه درصد رسیده است درحالی که دارایی‌های ملکی بانک‌ها نزدیک به ۵۰ درصد است.

  • تعرفه معاملات مسکن در بازار مسکن

    تعرفه معاملات مسکن در بازار مسکن

    به فاصله دو ماه از ابلاغ آیین‌نامه اجرایی قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول، به نظر می‌رسد مشاوران املاک در حال حذف از فرآیند خرید و فروش مسکن شده و حق‌الزحمه بنگاههای ملکی به جیب دفاتر اسناد رسمی می‌رود؛

  • بانک‌ها بازار مسکن را به شدت بر هم زدند

    بانک‌ها بازار مسکن را به شدت بر هم زدند

    انباشت ۳۷ میلیون مترمربع املاک در تملک بانک‌ها تعادل بازار را بر هم زده و اگر مدیریت انتظارات و آرام‌سازی بازارهای موازی انجام نشود، جهش‌های کاذب قیمت تداوم دارد.

  • وام مسکن ۲ میلیارد تومانی

    وام مسکن ۲ میلیارد تومانی

    حدود ۲ سال قبل و در راستای اجرا قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت، سقف تسهیلات خرید و تعمیر مسکن از محل اوراق ممتاز به‌ازای هر فرزند زیر ۲۰ سال و حداکثر تا ۴ فرزند افزایش یافت.

  • سه نشانه جدید از افزایش قیمت مسکن

    سه نشانه جدید از افزایش قیمت مسکن

    سرعت افزایش قیمت مصالح‌ساختمانی در بازار ساختمانی تهران در تابستان به‌رغم «افزایش ریسک‌های تورم‌ساز»، کاهش پیدا کرد.

  • چهار تهدید جدی برای مستاجران

    چهار تهدید جدی برای مستاجران

    سیاستگذاران به کاهش نسبی تورم اجاره دلخوش هستند؛ اما نتایج یک مطالعه درباره زیرپوست بازار اجاره‌نشین‌ها از «ناتوانی دهک‌های پایین و قدرت شکننده دهک‌های میانی در پرداخت ارقام فعلی اجاره‌خانه» حکایت دارد.

  • پیش‌بینی حیاتی از قیمت مسکن تا پایان سال

    پیش‌بینی حیاتی از قیمت مسکن تا پایان...

    متوسط هزینه ساخت هر مترمربع مسکن در تهران به حدود ۳۰ میلیون تومان رسیده و این رقم با توجه به تورم موجود در قیمت مصالح هر ۱۵ روز به‌روزرسانی می‌شود.

  • مسکن همچنان روی موج گرانی

    مسکن همچنان روی موج گرانی

    بازار مسکن ایران در فشار بی‌سابقه؛ کارشناسان هشدار می‌دهند که کمبود عرضه و توقف ارائه زمین به متقاضیان، روند افزایش قیمت‌ها را تشدید کرده و بسیاری از خانوارها را در معرض بحران تأمین مسکن قرار داده است.

  • بازار مسکونی دبی به دلیل فروش پیش‌فروش

    بازار مسکونی دبی به دلیل فروش پیش‌فروش

    در سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۵، بازار املاک مسکونی در دبی روند صعودی خود را حفظ کرد و فروش پیش‌فروش به عنوان محرک اصلی رشد ظاهر شد. جدیدترین تحلیل بازار کاوندیش مکسول بیان می‌کند که تقاضا ناشی از اعتماد سرمایه‌گذاران و گسترش جمعیت بوده است که منجر به افزایش ۱۷.۱ درصدی کل معاملات مسکونی نسبت به سال گذشته به ۵۵۳۰۰ قرارداد شده است.

  • طرح نجات بخش دولت برای مستاجران

    طرح نجات بخش دولت برای مستاجران

    دولت قصد دارد تا پایان سال با اجرای ساخت ۱۰ هزار واحد مسکن استیجاری در کلان شهر‌ها به کمک بازار اجاره آید.

  • خریداران از بازار مسکن فرار کردند

    خریداران از بازار مسکن فرار کردند

    در حال حاضر نه تنها حباب بازار مسکن تخلیه شده بلکه واحدها بر روی دست سازندگان مانده و فروش نمی‌رود. به طوریکه دیگر ساخت و تولید دوباره مسکن برای همان سازندگان به صرفه نیست.

  • اقتصاد مسکن در آستانه فروپاشی

    اقتصاد مسکن در آستانه فروپاشی

    رکود بی‌سابقه در بخش ساختمان؛ محیط کسب‌وکار در بدترین شرایط 7 سال اخیر

  • تأثیر بحران بی‌آبی بر قیمت‌های بازار مسکن

    تأثیر بحران بی‌آبی بر قیمت‌های بازار...

    در هفته‌های گذشته، زنگ خطرهای مربوط به بحران کم‌آبی بیش از پیش در کانون توجه قرار گرفته است. اعلامیه مسعود پزشکیان درباره کاهش بارش‌های پاییزی خبر از آینده‌ای چالش‌برانگیز می‌دهد. وی هشدار داد اگر تا پایان آبان‌ماه بارندگی مطلوبی رخ ندهد، ممکن است جیره‌بندی آب در شهرهای بزرگ اجرایی شود.

  • افزایش قیمت مسکن قطعی شد

    افزایش قیمت مسکن قطعی شد

    بازار مسکن ایران همواره در تقابل با تحولات بین‌المللی قرار داشته و ابزارهایی مانند تحریم‌های سازمان ملل یا مکانیسم ماشه اثرات عمیقی بر آن گذاشته‌اند.

  • بازار مسکن از خواب بیدار شد؟

    بازار مسکن از خواب بیدار شد؟

    نوسانات قیمت ارز و طلا در هفته‌های اخیر تاثیری بر قیمت مسکن در مناطق شمالی نداشته و نرخ‌ها ثابت است؛ دلیل آن هم به رکود کاری برمی‌گردد.

  • موج جدید حاشیه‌نشینی در راه است

    موج جدید حاشیه‌نشینی در راه است

    با وجود خروج گسترده متقاضیان واقعی، قیمت‌ها در مهرماه باز هم ۳ درصد جهش ماهانه را تجربه کرد؛ پدیده‌ای که شکاف میان «انتظار گران فروختن» و «توان صفر خریدار» را به مرز انفجار رسانده است