بازار املاک / تفاوت اجاره به شرط تملیک با رهن و اجاره معمولی

تفاوت اجاره به شرط تملیک با رهن و اجاره معمولی

تفاوت اجاره به شرط تملیک با رهن و اجاره معمولی

وقتی قیمت مسکن بالا می‌رود، کارشناسان تلاش می‌کنند طرح تازه‌ای پیش بکشند تا شاید زهر بازار را بگیرند. ایده اجاره به شرط تملیک فقط یکی از این موارد است.

اجاره به شرط تملیک
پیش از این کشورهای مختلفی «اجاره به شرط تملیک» را امتحان کرده‌اند و بعضی‌هایشان جواب گرفته‌اند. 

این روش از نظر فنی مدلی است میان اجاره و خرید و برای اجرا به کمک نظام بانکی نیاز دارد. برای شک و تردید در اجرایی بودن طرح همین مسئله کافی به نظر می‌رسد اما ساختار خود بازار مسکن هم در ایران کاملا متفاوت از اروپاست.

 پس چرا هنوز گروهی از کارشناسان معتقدند می‌توان به کمک طرح اجاره به شرط تملیک گره کور بازار مسکن و قیمت آپارتمان را باز کرد؟ 

اجاره به شرط تملیک روشی است که در آن مستأجر ابتدا ملک را اجاره می‌کند اما با پرداخت تدریجی اجاره‌بها و انجام تعهدات مشخص، در پایان دوره قرارداد مالک آن خانه می‌شود.

این روش در واقع نوعی ترکیب میان اجاره و خرید اقساطی است.

 یعنی شخص هم از ملک استفاده می‌کند (مثل مستأجر معمولی) و هم به تدریج اقساط مالکیت را می‌پردازد (مثل خریدار اقساطی). 

در پایان قرارداد هم اگر تمام اقساط پرداخت شده باشد، مالکیت رسمی ملک به نام مستأجر منتقل می‌شود.

مکانیزم اجاره به شرط تملیک معمولاً در قالب یک قرارداد بین سه‌ طرف جلو می‌رود؛ اول مالک یا شرکت سازنده که ملک را عرضه می‌کند. دوم مستأجر یا متقاضی خرید خانه و سوم نهاد حمایتی یا بانک که وظیفه تأمین مالی طرح را بر عهده دارد.

کل فرآیند را می‌توان به روش ساده توضیح داد. ابتدا بانک یا مؤسسه مالی، خانه‌ای را خریداری و به نام خود ثبت می‌کند. سپس آن را با قرارداد اجاره به شرط تملیک در اختیار متقاضی قرار می‌دهد.

متقاضی ماهانه مبلغی را به عنوان اجاره‌بها به اضافه قسط تملیک می‌پردازد و در پایان یک دوره مثلاً پنج تا ۱۰ ساله، مالکیت کامل به او منتقل می‌شود.

 در طول مدت قرارداد اگرچه مالک رسمی «بانک» است اما مستأجر حق استفاده و سکونت در آن را دارد. پس از پایان اقساط و عمل به تعهدات، بانک سند را به نام مستأجر می‌زند.

بسیاری از کشورهای توسعه‌یافته و در حال توسعه پیش از این طرح اجاره به شرط تملیک را با نام‌ها و قالب‌های متفاوت به کار گرفته‌اند.

 به‌عنوان مثال این روش در انگلستان به اسم Hire-Purchase ، در آمریکا و کانادا با عنوان Leasing یا Rent-to-Own و در فرانسه به اسم Credit-Bail شناخته می‌شود. در بعضی کشورهای عربی نیز به آن «شراء مؤاجره» می‌گویند.

در آمریکای شمالی و به‌ویژه کانادا، این روش به مستأجرانی که امتیاز اعتباری پایین یا نقدینگی کافی برای پیش‌پرداخت سنتی ندارند، فرصت می‌دهد در طول زمان برای خرید خانه آماده شوند.

در آمریکا این روش به شکلی پرحاشیه اجرا می‌شود. گزارش‌های متعددی وجود دارد مبنی بر اینکه به دلیل ضعف قوانین حمایت از مصرف‌کننده، اگر مستأجری در نهایت قادر به خرید خانه نبود، تمام سرمایه‌‌اش را از دست می‌دهد!

این قراردادها در برخی کشورهای اروپایی مانند ایتالیا، در قالب مسکن اجتماعی توسط دولت‌ها اجرا می‌شود.

 یعنی دولت خانه‌های ارزان‌قیمت را برای دوره‌ای مشخص (مثلاً هشت سال) به افراد کم‌درآمد اجاره می‌دهد تا در نهایت خودشان برای مالکیت این خانه‌ها بجنگند. 

این رویکرد باعث می‌شود برعکس آمریکا با یک ابزار حمایتی و اجتماعی برای خانه‌دار کردن اقشار کم‌درآمد روبرو باشیم.

در کشورهای اسلامی جنوب شرق آسیا، مانند مالزی و اندونزی، نیز شاهد اجرای طرح اجاره به شرط تملیک هستیم. 

بانک‌های اسلامی این کشورها با رعایت اصول شرعی، خانه را خریداری کرده و در قالب قرارداد اجاره به شرط تملیک به متقاضی واگذار می‌کنند. نتیجه این مدل، افزایش دسترسی اقشار متوسط به مسکن بدون نیاز به وام ربوی بوده است.

قیمت مسکن خرید آپارتمان مستاجر اسباب‌کشی [کلیک و کشیدن برای جابجایی] بزرگ‌ترین چالش اجرای طرح اجاره به شرط تملیک در ایران، وجود تورم لجام‌گسیخته و نوسانات شدید قیمت مسکن است

اجاره به شرط تملیک با بازار مسکن ایران سازگار است؟
بازار مسکن ایران در سال‌های اخیر با افزایش شدید قیمت‌ها، کاهش قدرت خرید و نرخ بالای اجاره روبه‌رو بوده است. بعضی کارشناسان اعتقاد دارند در چنین شرایطی، اجاره به شرط تملیک می‌تواند یک میان‌بر برای خانه‌دار شدن اقشار متوسط و جوانان باشد.

اجاره به شرط تملیک از نظر فقهی و حقوقی در ایران شناخته شده است و در قانون عملیات بانکی بدون ربا (مصوب ۱۳۶۲) به‌عنوان یکی از شیوه‌های اعطای تسهیلات بانکی پذیرفته شده است.

 با این حال، استفاده از آن در بخش خصوصی و بازار مسکن عادی کشور با چالش‌هایی روبروست.

اجازه بدهید موضوع را به طور خلاصه مطرح کنیم؛ این روش فقط زمانی کارآیی دارد که نظام مالی کشور از قراردادهای بلندمدت حمایت کند. ثبات نسبی بازار مسکن، یک شرط دیگر است.

نرخ سود بانکی نیز باید قابل پیش‌بینی و کنترل‌شده باشد. غیاب این سه شرط ممکن است باعث افزایش بدهی خانوارها یا ایجاد ریسک برای بانک‌ شود.

بزرگ‌ترین چالش اجرای طرح در ایران، وجود تورم لجام‌گسیخته و نوسانات شدید قیمت مسکن است. اگر قیمت نهایی ملک را ارزش آن در ابتدای قرارداد در نظر بگیریم، مالک در پایان به‌شدت متضرر خواهد شد. 

از طرف دیگر چنانچه قیمت را به روز محاسبه کنیم، مستأجر (خریدار) تضمینی برای حفظ توانایی و قدرت خرید خود در آینده ندارد، چون ممکن است قیمت آپارتمان چند برابر شود.

  • واگذاری ۴۵۰ واحد مسکونی در راستای جوانی جمعیت در چهارمحال و بختیاری

    واگذاری ۴۵۰ واحد مسکونی در راستای جوانی...

    واگذاری ۴۵۰ واحد مسکونی در راستای جوانی جمعیت در چهارمحال و بختیاری مدیرکل ستاد اجرایی فرمان حضرت امام(ره) چهارمحال و بختیاری گفت: ۲ دغدغه مهم خانواده‌ها برای فرزندآوری مسکن و اشتغال است. لذا از ماه آینده تعداد ۴۵۰ منزل مسکونی که توسط شرکت توسعه‌گران عمران ستاد در شهرکرد و بروجن ساخته‌شده‌است، واگذار می‌شود.

  • بهره‌برداری از سه‌هزار واحد طرح مسکن‌مهر در یزد

    بهره‌برداری از سه‌هزار واحد طرح...

    رئیس سازمان مدیریت و برنامه ریزی یزد: سه هزار واحد طرح ملی مسکن تا پایان امسال قابل بهره‌برداری است.

  • ساخت ۲۸۰هزار واحد مسکونی توسط بنیاد مسکن

    ساخت ۲۸۰هزار واحد مسکونی توسط بنیاد...

    ساخت ۲۸۰هزار واحد مسکونی توسط بنیاد مسکن اهواز- رئیس بنیاد مسکن گفت: در شهرها و روستاهای کشور در مجموع ۲۸۰ هزار واحد مسکونی در حال ساخت است.

  • پروانه‌ساختمانی ۲۰هزار واحد نهضت‌ملی مسکن اصفهان

    پروانه‌ساختمانی ۲۰هزار واحد نهضت‌ملی...

    پروانه‌ساختمانی ۲۰هزار واحد نهضت‌ملی مسکن اصفهان - معاون مسکن و ساختمان اداره‌کل راه و شهرسازی استان اصفهان گفت: در طرح نهضت ملی مسکن استان اصفهان تا کنون برای حدود ۲۰ هزار واحد پروانه ساختمانی صادر شده‌است.

  • کمبود آپارتمان کوچک‌متراژ در تهران

    کمبود آپارتمان کوچک‌متراژ در تهران

    به گزارش ایسنا، کمبود آپارتمان کوچک متراژ در بازار مسکن شهر تهران محسوس است. بررسی‌ها نشان می‌دهد بیش از ۷۰ درصد واحدهای مسکونی عرضه شده برای فروش به بازار مسکن شهر تهران را آپارتمان‌های با متراژ بالای ۹۰ متر مربع تشکیل می‌دهد؛ در حالی که فقط ۳۳ درصد معاملات در این گروه متراژی انجام می‌شود. سهم آپارتمانهای بالای ۱۰۰ متر از معاملات نیز ۲۵ درصد است.

  • بازار اجاره‌مسکن غرب تهران

    بازار اجاره‌مسکن غرب تهران

    بازار اجاره مسکن در غرب تهران، به عنوان یک مقصد محبوب برای مستاجران مهاجر از منطقه پرتقاضای تهران، رونق یافته است. بررسی‌ها نشان می‌دهد که تقاضا برای اجاره آپارتمان در منطقه ۲۲، که به عنوان غربی‌ترین و جوان‌ترین منطقه پایتخت شناخته می‌شود، رو به افزایش است.

  • خانه‌های ویلایی در نهضت ملی‌مسکن

    خانه‌های ویلایی در نهضت ملی‌مسکن

    سهم خانه های ویلایی در نهضت ملی مسکن ابوالفضل نوروزی سرپرست دفتر اقتصاد مسکن در برنامه‌ زنده تلویزیونی ثریا با تشریح سیاست های توسعه مسکن گفت: وزارت راه و شهرسازی برای حل معضل مسکن دو خط تلاش را دنبال کرد. نخستین خط افزایش عرضه مسکن و مسیر دیگر نیز کنترل تقاضاهای سرمایه بود.

  • نکات قابل‌توجه برای اجاره‌خانه

    نکات قابل‌توجه برای اجاره‌خانه

    اجاره کردن یا اجاره دادن ملک گاهی با چالش‌هایی برای مالک یا مستاجر همراه است و اکثر این چالش‌ها به دلیل بی‌اطلاعی طرفین از قوانین مربوط به عقد قراردادهای استیجاری است. در روزهایی که ملک به خصوص در شهرهای بزرگ قیمت‌های سرسام‌آوری دارد خرید آن به ویژه برای جوانان با سختی‌هایی همراه است بنابراین بسیاری از افراد و خانواده‌ها با اجاره خانه و پرداخت مبلغی به عنوان رهن و اجاره ملک مورد اجاره را برای مدت یک سال یا کمتر یا بیشتر در اختیار می‌گیرند.

  • دادمستاجران از اجاره بها

    دادمستاجران از اجاره بها

    اجاره آپارتمان در برخی شهرستان‌های استان تهران تقریباً با مناطق ارزان این شهر برابری می‌کند و بعضاً پیشی هم گرفته است. حدود یک ماه از آغاز سال ۱۴۰۲ می‌گذرد و آن‌طور که مشاوران املاک فعال در استان تهران فاصله گرفتن نرخ‌های پیشنهادی اجاره بها با قدرت پرداختی مردم، مهم‌ترین عامل در کسادی بازار اجاره و نیز تخلیه خانه‌ها و عدم تمدید اجاره‌ها محسوب می‌شود.بررسی‌ها نشان می‌دهد بعد از عید، نرخ‌های پیشنهادی نسبت به سال گذشته نوسان بیشتری را تجربه کرده است تا برگی دیگر از تورم در زندگی مردم ورق بخورد.

  • عمارت لوکس رونالدو که جورجینا

    عمارت لوکس رونالدو که جورجینا

    وی قصد دارد عمارت بزرگ ۵ میلیون پوندی خود در مادرید با استخر و سالن بدنسازی را اجاره دهد؛ خانه‌ای که جورجینا رودریگز، نامزد او، پیش‌تر ادعا کرده بود در اولین حضور خود در آن گم شده بود.فوق ستاره سابق رئال مادرید، پیش از رفتن به یوونتوس در سال ۲۰۱۸، بیشتر اوقات خود را در برنابئو در این خانه بزرگ زندگی می‌کرد. او پس از ترک منچستر در سال ۲۰۰۹، وقتش را تلف نکرد و ۴.۸ میلیون پوند برای اقامت در محله گران قیمت La Finca و ساختمانی طراحی شده توسط معمار مشهور خواکین تورس، هزینه کرد.

  •  مالکیت خانه در کدام کشورها بیشتر است؟

    مالکیت خانه در کدام کشورها بیشتر است؟

    بر اساس نتایج تحقیق جدید دانشکده مدیریت رادی دانشگاه کالیفرنیا سن‌دیگو آمریکا کسانی که دوره‌های تورم بالا را تجربه می‌کنند، تمایل بیشتری به خرید خانه دارند. این تحقیق از منابع مختلف داده استفاده می‌کند که نشان می‌دهد خانوارهایی که در معرض تورم بالا بوده‌اند، احتمال بیشتری برای سرمایه‌گذاری در املاک و مستغلات دارند. این تحقیق نشان می‌دهد که بسیاری از صاحبان خانه‌ها به این دلیل که انگیزه دارند از خود در برابر افزایش قیمت‌های احتمالی در آینده محافظت کنند، خانه خریداری می‌کنند.

  • خانه فوق لوکس ریحانا در کالیفرنیا

    خانه فوق لوکس ریحانا در کالیفرنیا

    «ریحانا »خواننده و بازیگر سرشناس باربادوسی 35 ساله در گران ترین معامله آپارتمانی از سال 2015 تا به امروز در کالیفرنیای جنوبی « پنت هاوسی» بزرگ در طبقه 40 یک برج در لس آنجلس به قیمت 21 میلیون دلار از « متیو پری» کمدین 53 ساله خریده است!در یک خانه ۳ اتاقه به همراه خانواده‌اش در شهر بریج‌تاون زندگی می‌کرده و معمولاً روزها به همراه پدرش در یکی از خیابان‌های شهر مشغول فروش لباس می‌بود،به تازگی صاحب یک خانه فوق لوکس شده است.

  • وام مسکن ارزان شد

    وام مسکن ارزان شد

    قیمت وام مسکن برای مجردها و متاهل‌ها چند؟ روند کاهشی هر برگ اوراق مسکن از اواخر سال گذشته آغاز شده و دامنه آن به سال جاری هم کشیده شده است. به طوری‌که متاهل‌های ساکن تهران می‌توانند با پرداخت کمتر از ۸۹ میلیون تومان نسبت به اخذ این وام اقدام کنند. هر برگ اوراق وام مسکن (تسه) در اردیبهشت سال ۱۴۰۰ معادل ۸۳ هزار و ۱۰۰ تومان و در خردادماه سال مذکور نیز ۸۷ هزار تومان قیمت دارد.

  • تحویل ۱۵۰۰ واحد مسکونی در قم تا پایان سال جاری

    تحویل ۱۵۰۰ واحد مسکونی در قم تا پایان...

    تا پایان امسال در قالب طرح نهضت ملی مسکن هزار و ۵۰۰ واحد مسکونی تکمیل و به تدریج تحویل متقاضیان می‌شود. مدیر کل بنیاد مسکن قم تا پایان امسال این واحد‌ها هر سه ماه یک بار تحویل مردم می‌شوند که در مرحله اول، ازدیبهشت امسال ۱۹۶ واحد در سلفچگان و پس از آن در تیر ماه مجتمع‌های زیتون ۱۳ و ۱۴ آماده بهره برداری می‌شوند.

  • قیمت آپارتمان  در شهرک غرب

    قیمت آپارتمان در شهرک غرب

    محله شهرک غرب تهران به عنوان یکی از محله‌های اعیان‌نشین شناخته می‌شود. این شهرک به دلیل داشتن امکانات رفاهی مطلوب، تراکم جمعیت قابل قبول و نزدیکی به مراکز تجاری و تفریحی به یکی از مناطق محبوب سرمایه‌داران تبدیل شده است.انواع آپارتمان‌های مدرن و ویلایی در متراژهای مختلف در این شهرک موجود بوده و علاقمندان می‌تواند مطابق با سلیقه خود، بهترین مسکن را در این محدوده تهیه کند.

  • مسکن در سال 1402

    مسکن در سال 1402

    طبق داده‌های منتشر شده و اعلام تورم حداقل 50 درصدی توسط برخی مسئولان، در سال جدید نیز باید انتظار افزایش قیمت مسکن را داشت، چراکه کسری بودجه و تورم عمومی و به تبع آن افزایش نرخ ارز تاثیر مستقیم خود را بر بازار مسکن خواهد گذاشت علی مختار، کارشناس: مسکن یکی از ضروریات و وظایف بدیهی هر دولتی محسوب می‌شود که این مهم طی سال‌های اخیر بدون رسیدن به اهداف از پیش تعیین شده فقط در مرحله وعده و شعار باقی می‌ماند

  • تحویل کلید ۱۹۲ واحد مسکونی

    تحویل کلید ۱۹۲ واحد مسکونی

    پروژه برکت - زنجان- در آیین افتتاح همزمان ۲ هزار واحد مسکونی نهضت ملی مسکن در کشور که توسط ستاد اجرایی فرمان حضرت امام (ره) اجرا شد، ۱۹۲ نفر از متقاضیان زنجانی، کلید واحد مسکونی خود را تحویل گرفتند. سراسر کشور ۲۰۰۰ واحد مسکونی در قالب نهضت ملی مسکن توسط ستاد اجرایی فرمان امام(ره) افتتاح شد. همچنین تحویل کلید نخستین‌ پروژه های نهضت ملی مسکن استان زنجان در منطقه کوی نصر انجام شد.

  •  آپارتمان 100 متری در قلهک ؟

    آپارتمان 100 متری در قلهک ؟

    قلهک به یکی از محله‌های اعیان‌نشین پایتخت تبدیل شده و قیمت هر متر از واحدهای مسکونی این محله به بالای 200 میلیون تومان هم می‌رسد! این محله قدیمی، خیابان‌های معروفی چون دولت، شریعتی و یخچال را در برگرفته و دسترسی بسیار خوبی به امکانات رفاهی، تفریحی و درمانی دارد.محله قلهک از گذشته‌های دور به محل سکونت اشراف‌زاده‌ها، شاهان و سفارتخانه‌های بزرگ بدل شده بود.

  • چطور کد رهگیری بگیریم؟ا

    چطور کد رهگیری بگیریم؟ا

    چطور برای معاملات مسکن کد رهگیری بگیریم؟اگر قصد خرید، فروش یا اجاره مسکن یا هر نوع ملک دیگری را دارید باید از مشاور املاک بخواهید قراردادتان را در سامانه املاک و مستغلات ثبت و کد رهگیری ارایه کند. کد رهگیری امنیت معامله را بالا می‌برد، رایگان و الزامی است و اگر واسطه‌ی ملکی از ارایه آن خودداری کرد می‌توانید به اتحادیه مشاوران املاک شکایت کنید.

  • تولید وافزایش ساخت و ساز مسکن

    تولید وافزایش ساخت و ساز مسکن

    بازار مسکن در سال ۱۴۰۲ قطعا در رکود نیست و قطعا شاهد افزایش ساخت وساز هستیم. بیت الله ستاری، کارشناس بازار مسکن درخصوص وضعیت مسکن در سال ۱۴۰۲ گفت: با توجه به کسری که در بخش مسکن وجود دارد روند افزایشی قیمت ادامه دار خواهد بود از سوی دیگر سال آینده رکودی در مسکن نخواهیم داشت بلکه رونق ساخت و ساز با افزایش قیمت را در این بازار شاهد خواهیم دید.

  • زمین‌ لرزه‌ ۴.۲ ریشتری کازرون

    زمین‌ لرزه‌ ۴.۲ ریشتری کازرون

    زمین‌لرزه‌ خشت کازرون خسارتی نداشت مدیرکل مدیریت بحران استانداری فارس گفت: زمین لرزه ۴.۲ ریشتر شامگاه شنبه در خشت شهرستان کازرون خسارتی نداشت. خلیل عبداللهی شامگاه شنبه در گفت و گو افزود: این زمین لرزه در منطقه غیرمسکونی رخ داد و خوشبختانه خسارتی نداشت. از مرکز لرزه نگاری موسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران، زمین لرزه‌ای به بزرگی ۴.۲ ریشتر ساعت ۲۱:۴۳ دقیقه شامگاه شنبه خشت کازرون را لرزاند.